ฟรีเว็บ
นาฬิกา
เข้าสู่ระบบสมาชิก
User Name
  Password
    สมัครสมาชิก
    ลืมPassword
   
 
 

ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง

สาระที่ ๑ ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม

มาตรฐาน ส ๑.๑ รู้ และเข้าใจประวัติ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกต้อง ยึดมั่นและปฏิบัติตามหลักธรรมเพื่ออยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๑

๑. อธิบายการเผยแผ่พระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือสู่ประเทศไทย



² การสังคายนา

² การเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ ประเทศไทย

๒. วิเคราะห์ความสำคัญของพระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ ที่มีต่อสภาพแวดล้อมในสังคมไทย รวมทั้งการพัฒนาตนและครอบครัว









Øความสำคัญของพระพุทธศาสนาต่อสังคมไทยในฐานะเป็น

²ศาสนาประจำชาติ

²สถาบันหลักของสังคมไทย

²สภาพแวดล้อมที่กว้างขวาง และครอบคลุมสังคมไทย

²การพัฒนาตนและครอบครัว

๓. วิเคราะห์พุทธประวัติตั้งแต่ประสูติจนถึงบำเพ็ญทุกรกิริยา หรือประวัติศาสดาที่ตนนับถือตามที่กำหนด

Øสรุปและวิเคราะห์ พุทธประวัติ

²ประสูติ

² เทวทูต ๔

²การแสวงหาความรู้

²การบำเพ็ญทุกรกิริยา

๔. วิเคราะห์และประพฤติตนตามแบบอย่างการดำเนินชีวิตและข้อคิดจากประวัติสาวก ชาดก/เรื่องเล่า และ

ศาสนิกชนตัวอย่างตามที่กำหนด

Ø พุทธสาวก พุทธสาวิกา

²พระมหากัสสปะ

²พระอุบาลี

²อนาถบิณฑิกะ

²นางวิสาขา



ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๑

Ø ชาดก

² อัมพชาดก

² ติตติรชาดก

๕. อธิบายพุทธคุณ และข้อธรรมสำคัญในกรอบอริยสัจ ๔ หรือหลักธรรมของศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่กำหนด เห็นคุณค่าและนำไปพัฒนาแก้ปัญหาของตนเองและครอบครัว

Ø พระรัตนตรัย

²พุทธคุณ ๙

Ø อริยสัจ ๔

²ทุกข์ (ธรรมที่ควรรู้)

o ขันธ์ ๕

- ธาตุ ๔

² สมุทัย (ธรรมที่ควรละ)

o หลักกรรม

- ความหมายและคุณค่า

o อบายมุข ๖

² นิโรธ (ธรรมที่ควรบรรลุ)

o สุข ๒ (กายิก, เจตสิก)

o คิหิสุข

²มรรค (ธรรมที่ควรเจริญ)

o ไตรสิกขา

o กรรมฐาน ๒

o ปธาน ๔

o โกศล ๓

o มงคล ๓๘

-ไม่คบคนพาล

- คบบัณฑิต

- บูชาผู้ควรบูชา

Ø พุทธศาสนสุภาษิต

² ยํ เว เสวติ ตาทิโส
คบคนเช่นใดเป็นคนเช่นนั้น

² อตฺตนา โจทยตฺตานํ
จงเตือนตน ด้วยตน

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

² นิสมฺม กรณํ เสยฺโย
ใคร่ครวญก่อนทำจึงดี

²ทุราวาสา ฆรา ทุกฺข์

เรือนที่ครองไม่ดีนำทุกข์มาให้

๖. เห็นคุณค่าของการพัฒนาจิต เพื่อการเรียนรู้และการดำเนินชีวิต ด้วยวิธีคิดแบบโยนิโสมนสิการคือวิธีคิดแบบคุณค่าแท้ – คุณค่าเทียม และวิธีคิดแบบคุณ – โทษ และทางออก หรือการพัฒนาจิตตามแนวทางของศาสนาที่ตนนับถือ

Ø โยนิโสมนสิการ

²วิธีคิดแบบคุณค่าแท้ – คุณค่าเทียม

²วิธีคิดแบบคุณ - โทษและทางออก

๗. สวดมนต์ แผ่เมตตา บริหารจิตและเจริญปัญญาด้วยอานาปานสติ หรือตามแนวทางของศาสนาที่ตนนับถือตามที่กำหนด





²สวดมนต์แปล และแผ่เมตตา

² วิธีปฏิบัติและประโยชน์ของการบริหารจิตและเจริญปัญญา การฝึกบริหารจิตและเจริญปัญญาตามหลักสติปัฎฐานเน้น อานาปานสติ

² นำวิธีการบริหารจิตและเจริญปัญญา

ไปใช้ในชีวิตประจำวัน

๘. วิเคราะห์และปฏิบัติตนตามหลักธรรมทางศาสนาที่ตนนับถือ ในการดำรงชีวิตแบบพอเพียง และดูแลรักษาสิ่งแวดล้อมเพื่อการอยู่ร่วมกันได้อย่างสันติสุข

²หลักธรรม (ตามสาระการเรียนรู้ข้อ ๕)



๙. วิเคราะห์เหตุผลความจำเป็นที่ทุกคนต้องศึกษาเรียนรู้ศาสนาอื่นๆ

² ศาสนิกชนของศาสนาต่าง ๆ มีการประพฤติปฏิบัติตนและวิถีการดำเนินชีวิตแตกต่างกันตามหลักความเชื่อและคำสอน ของศาสนาที่ตนนับถือ

๑๐. ปฏิบัติตนต่อศาสนิกชนอื่นในสถานการณ์ต่างๆได้อย่างเหมาะสม

² การปฏิบัติอย่างเหมาะสมต่อศาสนิกชนอื่นในสถานการณ์ต่างๆ

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

๑๑. วิเคราะห์การกระทำของบุคคลที่เป็นแบบอย่างด้านศาสนสัมพันธ์ และนำเสนอแนวทางการปฏิบัติของตนเอง

Øตัวอย่างบุคคลในท้องถิ่นหรือประเทศที่ปฏิบัติตนเป็นแบบอย่างด้านศาสนสัมพันธ์หรือมีผลงานด้านศาสนสัมพันธ์

ม.๒

๑. อธิบายการเผยแผ่พระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือสู่ประเทศเพื่อนบ้าน

Øการเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศเพื่อนบ้านและการนับถือพระพุทธ -ศาสนาของประเทศเพื่อนบ้านในปัจจุบัน

๒. วิเคราะห์ความสำคัญของพระพุทธ- ศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือที่ช่วยเสริมสร้างความเข้าใจอันดีกับประเทศเพื่อนบ้าน

Øความสำคัญของพระพุทธศาสนาที่ช่วยเสริมสร้างความเข้าใจอันดีกับประเทศเพื่อนบ้าน

๓. วิเคราะห์ความสำคัญของพระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือในฐานะที่เป็นรากฐานของวัฒนธรรม เอกลักษณ์ของชาติและมรดกของชาติ

Øความสำคัญของพระพุทธศาสนาต่อสังคมไทยในฐานะเป็น

² รากฐานของวัฒนธรรม

² เอกลักษณ์และ มรดกของชาติ

๔. อภิปรายความสำคัญของพระพุทธ -ศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือกับ การพัฒนาชุมชนและการจัดระเบียบสังคม

Ø ความสำคัญของพระพุทธศาสนา กับการพัฒนาชุมชนและการจัดระเบียบสังคม

๕. วิเคราะห์พุทธประวัติหรือประวัติศาสดาของศาสนาที่ตนนับถือตามที่กำหนด

Ø สรุปและวิเคราะห์ พุทธประวัติ

²การผจญมาร

²การตรัสรู้

²การสั่งสอน

๖. วิเคราะห์และประพฤติตนตามแบบอย่างการดำเนินชีวิตและข้อคิดจากประวัติสาวก ชาดก/เรื่องเล่าและ

ศาสนิกชนตัวอย่างตามที่กำหนด

² พระสารีบุตร

²พระโมคคัลลานะ

²นางขุชชุตตรา

²พระเจ้าพิมพิสาร

²มิตตวินทุกชาดก



ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๒

² ราโชวาทชาดก

๗. อธิบายโครงสร้าง และสาระสังเขปของพระไตรปิฎก หรือคัมภีร์ของศาสนาที่ตนนับถือ

Øโครงสร้าง แลสาระสังเขปของพระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก และพระอภิธรรมปิฎก

๘. อธิบายธรรมคุณ และข้อธรรมสำคัญในกรอบอริยสัจ ๔ หรือหลักธรรมของศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่กำหนด เห็นคุณค่าและนำไปพัฒนา แก้ปัญหาของชุมชนและสังคม

Øพระรัตนตรัย

²ธรรมคุณ ๖

Øอริยสัจ ๔

²ทุกข์ (ธรรมที่ควรรู้)

o ขันธ์ ๕

- อายตนะ

² สมุทัย (ธรรมที่ควรละ)

o หลักกรรม

- สมบัติ ๔

- วิบัติ ๔

o อกุศลกรรมบถ ๑๐

o อบายมุข ๖

²นิโรธ (ธรรมที่ควรบรรลุ)

สุข ๒ (สามิส, นิรามิส)

² มรรค (ธรรมที่ควรเจริญ)

o บุพพนิมิตของมัชฌิมาปฏิปทา

o ดรุณธรรม ๖

o กุลจิรัฏฐิติธรรม ๔

o กุศลกรรมบถ ๑๐

o สติปัฏฐาน ๔

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

o มงคล ๓๘

- ประพฤติธรรม

- เว้นจากความชั่ว

Ø เว้นจากการดื่มน้ำเมาพุทธศาสนสุภาษิต

Ø กมฺมุนา วตฺตตี โลโก สัตว์โลกย่อมเป็นไปตามกรรม

Øกลฺยาณการี กลฺยาณํ ปาปการี จ ปาปกํ ทำดีได้ดี ทำชั่ว ได้ชั่ว

Øสุโข ปุญฺญสฺส อุจฺจโย

การสั่งสมบุญนำสุขมาให้

Ø ปูชโก ลภเต ปูชํ วนฺทโกปฏิวนฺทนํ

ผู้บูชาเขาย่อมได้รับการบูชาตอบ

ผู้ไหว้เขาย่อมได้รับการไหว้ตอบ

๙. เห็นคุณค่าของการพัฒนาจิตเพื่อการเรียนรู้และดำเนินชีวิต ด้วยวิธีคิดแบบโยนิโสมนสิการคือ วิธีคิดแบบอุบายปลุกเร้าคุณธรรม และวิธีคิดแบบอรรถธรรมสัมพันธ์ หรือการพัฒนาจิตตามแนวทางของศาสนาที่ตนนับถือ

Øพัฒนาการเรียนรู้ด้วยวิธีคิดแบบโยนิโส-มนสิการ ๒ วิธี คือ วิธีคิดแบบอุบายปลุกเร้าคุณธรรม และวิธีคิดแบบอรรถธรรมสัมพันธ์

๑๐. สวดมนต์ แผ่เมตตา บริหารจิตและเจริญปัญญาด้วยอานาปานสติ หรือตามแนวทางของศาสนาที่ตนนับถือ

Øสวดมนต์แปล และแผ่เมตตา

Øรู้และเข้าใจวิธีปฏิบัติและประโยชน์ของการบริหารจิตและเจริญปัญญา

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

Ø ฝึกการบริหารจิตและเจริญปัญญาตามหลักสติปัฎฐาน เน้นอานาปานสติ

Øนำวิธีการบริหารจิตและ

เจริญปัญญาไปใช้ใน

ชีวิตประจำวัน

๑๑.วิเคราะห์การปฏิบัติตนตามหลักธรรมทางศาสนาที่ตนนับถือ เพื่อการดำรงตนอย่างเหมาะสมในกระแสความเปลี่ยนแปลงของโลก และการอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข

Øการปฏิบัติตนตามหลักธรรม (ตามสาระ การเรียนรู้ ข้อ ๘.)

ม.๓

๑. อธิบายการเผยแผ่พระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือสู่ประเทศต่างๆ ทั่วโลก

Øการเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศต่าง ๆ ทั่วโลก และการนับถือพระพุทธศาสนาของประเทศเหล่านั้นในปัจจุบัน

๒. วิเคราะห์ความสำคัญของพระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือในฐานะที่ช่วยสร้างสรรค์อารยธรรม และความสงบสุขแก่โลก

Øความสำคัญของพระพุทธศาสนาในฐานะที่ช่วยสร้างสรรค์อารยธรรมและความสงบสุขให้แก่โลก

๓. อภิปรายความสำคัญของพระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ กับปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงและ การพัฒนาอย่างยั่งยืน

Øสัมมนาพระพุทธศาสนากับปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงและการพัฒนาอย่างยั่งยืน (ที่สอดคล้องกับหลักธรรมในสาระการเรียนรู้ ข้อ ๖ )

๔. วิเคราะห์พุทธประวัติจากพระพุทธรูปปางต่างๆ หรือประวัติศาสดาที่ตนนับถือ ตามที่กำหนด

Øศึกษาพุทธประวัติจากพระพุทธรูปปาง ต่าง ๆ เช่น

²ปางมารวิชัย





ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๓

²ปางปฐมเทศนา

²ปางลีลา

²ปางประจำวันเกิด

Øสรุปและวิเคราะห์พุทธประวัติ

Øศึกษาพุทธประวัติจากพระพุทธรูปปาง ต่าง ๆ เช่น

²ปางมารวิชัย

²ปางปฐมเทศนา

²ปางลีลา

²ปางประจำวันเกิด

Øสรุปและวิเคราะห์พุทธประวัติ

²ปฐมเทศนา

โอวาทปาฏิโมกข์

๕. วิเคราะห์และประพฤติตนตามแบบอย่างการดำเนินชีวิตและข้อคิดจากประวัติสาวก ชาดก/เรื่องเล่าและ
ศาสนิกชนตัวอย่าง ตามที่กำหนด

² พระอัญญาโกณฑัญญะ

²พระมหาปชาบดีเถรี

²พระเขมาเถรี

²พระเจ้าปเสนทิโกศล

²นันทิวิสาลชาดก

²สุวัณณหังสชาดก

๖. อธิบายสังฆคุณ และข้อธรรมสำคัญในกรอบอริยสัจ ๔ หรือหลักธรรมของศาสนาที่ตนนับถือตามที่กำหนด

Øพระรัตนตรัย

Ø สังฆคุณ ๙

Øอริยสัจ ๔

²ทุกข์ (ธรรมที่ควรรู้)

o ขันธ์ ๕

-ไตรลักษณ์

²สมุทัย (ธรรมที่ควรละ)

-หลักกรรม

-วัฏฏะ ๓

-ปปัญจธรรม ๓

(ตัณหา มานะ ทิฎฐิ)

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๓

Ø นิโรธ (ธรรมที่ควรบรรลุ)

o ²อัตถะ ๓

Ø มรรค (ธรรมที่ควรเจริญ)

²มรรคมีองค์ ๘

²ปัญญา ๓

² สัปปุริสธรรม ๗

²บุญกิริยาวัตถุ ๑๐

²อุบาสกธรรม ๗

²มงคล ๓๘

- มีศิลปวิทยา

- พบสมณะ

- ฟังธรรมตามกาล

- สนทนาธรรมตามกาล

Øพุทธศาสนสุภาษิต

² อตฺตา หเว ชิตํ เสยฺโย

ชนะตนนั่นแลดีกว่า

² ธมฺมจารี สุขํ เสติ

ผู้ประพฤติธรรมย่อมอยู่เป็นสุข

² ปมาโท มจฺจุโน ปทํ

ความประมาทเป็นทางแห่งความตาย

² สุสฺสูสํ ลภเต ปญฺญํ ผู้ฟังด้วยดีย่อมได้ปัญญา

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๓

๗. เห็นคุณค่า และวิเคราะห์การปฏิบัติตนตามหลักธรรมในการพัฒนาตนเพื่อเตรียมพร้อมสำหรับการทำงาน และการมีครอบครัว

Øการปฏิบัติตนตามหลักธรรม

(ตามสาระการเรียนรู้ ข้อ ๖.)

๘. เห็นคุณค่าของการพัฒนาจิตเพื่อการเรียนรู้และดำเนินชีวิต ด้วยวิธีคิดแบบโยนิโสมนสิการคือ วิธีคิดแบบอริยสัจ และวิธีคิดแบบสืบสาวเหตุปัจจัย หรือ การพัฒนาจิตตามแนวทางของศาสนาที่ตนนับถือ

Øพัฒนาการเรียนรู้ด้วยวิธีคิดแบบ โยนิโสมนสิการ ๒ วิธี คือ วิธีคิดแบบอริยสัจ และวิธีคิดแบบสืบสาวเหตุปัจจัย



๙. สวดมนต์ แผ่เมตตา บริหารจิตและเจริญปัญญาด้วยอานาปานสติ หรือตามแนวทางของศาสนาที่ตนนับถือ



Øสวดมนต์แปล และแผ่เมตตา

Øรู้และเข้าใจวิธีปฏิบัติและประโยชน์ของการบริหารจิตและเจริญปัญญา

Øฝึกการบริหารจิตและเจริญปัญญาตามหลักสติปัฎฐานเน้นอานาปานสติ

Ø นำวิธีการบริหารจิตและเจริญปัญญา

ไปใช้ในชีวิตประจำวัน

๑๐. วิเคราะห์ความแตกต่างและยอมรับวิถีการดำเนินชีวิตของศาสนิกชนในศาสนาอื่นๆ

Ø วิถีการดำเนินชีวิตของศาสนิกชนศาสนาอื่นๆ

ม.๔-๖

๑.วิเคราะห์สังคมชมพูทวีป และคติความเชื่อทางศาสนาสมัยก่อนพระพุทธเจ้า หรือสังคมสมัยของศาสดาที่ตนนับถือ

Ø ลักษณะของสังคมชมพูทวีป และคติความเชื่อทางศาสนาสมัยก่อนพระพุทธเจ้า

๒. วิเคราะห์ พระพุทธเจ้าในฐานะเป็นมนุษย์ผู้ฝึกตนได้อย่างสูงสุดในการตรัสรู้ การก่อตั้ง วิธีการสอนและการเผยแผ่พระพุทธศาสนา หรือวิเคราะห์ประวัติศาสดาที่ตนนับถือ ตามที่กำหนด



Øพระพุทธเจ้าในฐานะเป็นมนุษย์ผู้ฝึกตนได้อย่างสูงสุด (การตรัสรู้)

Øการก่อตั้งพระพุทธศาสนา วิธีการสอน และการเผยแผ่พระพุทธศาสนาตามแนวพุทธจริยา

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

๓.วิเคราะห์พุทธประวัติด้านการบริหาร และการธำรงรักษาศาสนา หรือ วิเคราะห์ประวัติศาสดาที่ตนนับถือ ตามที่กำหนด

Øพุทธประวัติด้านการบริหารและการธำรงรักษาพระพุทธศาสนา

๔. วิเคราะห์ข้อปฏิบัติทางสายกลางในพระพุทธศาสนา หรือแนวคิดของศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่กำหนด

Øพระพุทธศาสนามีทฤษฎีและวิธีการที่เป็นสากลและมีข้อปฏิบัติที่ยึดทางสายกลาง

๕. วิเคราะห์การพัฒนาศรัทธา และปัญญาที่ถูกต้องในพระพุทธศาสนา หรือแนวคิดของศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่กำหนด

Øพระพุทธศาสนาเน้นการพัฒนาศรัทธาและปัญญาที่ถูกต้อง



๖. วิเคราะห์ลักษณะประชาธิปไตยในพระพุทธศาสนา หรือแนวคิดของศาสนาที่ตนนับถือตามที่กำหนด

Ø ลักษณะประชาธิปไตยในพระพุทธ- ศาสนา

๗. วิเคราะห์หลักการของพระพุทธศาสนากับหลักวิทยาศาสตร์ หรือแนวคิดของศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่กำหนด

Øพระพุทธศาสนาเน้นการพัฒนาศรัทธาและปัญญาที่ถูกต้อง



๘. วิเคราะห์การฝึกฝนและพัฒนาตนเอง การพึ่งตนเอง และการมุ่งอิสรภาพใน พระพุทธศาสนา หรือแนวคิดของศาสนาที่ตนนับถือตามที่กำหนด

Ø พระพุทธศาสนาเน้นการฝึกหัดอบรมตน การพึ่งตนเอง และการมุ่งอิสรภาพ

๙. วิเคราะห์พระพุทธศาสนาว่า เป็นศาสตร์แห่งการศึกษาซึ่งเน้นความสัมพันธ์ของเหตุปัจจัยกับ

วิธีการแก้ปัญหา หรือแนวคิดของศาสนาที่ตน



Øพระพุทธศาสนาเป็นศาสตร์แห่งการศึกษา

Øพระพุทธศาสนาเน้นความสัมพันธ์ ของเหตุ

๑๐. วิเคราะห์พระพุทธศาสนาในการฝึกตนไม่ให้ประมาท มุ่งประโยชน์และสันติภาพบุคคล สังคมและโลก หรือแนวคิดของศาสนาที่ตนนับถือตามที่กำหนดที่ตนนับถือตามที่กำหนด

Ø พระพุทธศาสนาฝึกตนไม่ให้ประมาท

Øพระพุทธศาสนามุ่งประโยชน์สุขและสันติภาพแก่บุคคล สังคมและโลก

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

๑๑. วิเคราะห์พระพุทธศาสนากับปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงและการพัฒนาประเทศแบบยั่งยืน หรือแนวคิดของศาสนาที่ตนนับถือตามที่กำหนด

Øพระพุทธศาสนากับปรัชญาขอเศรษฐกิจพอเพียงและการพัฒนาแบบยั่งยืน

๑๒. วิเคราะห์ความสำคัญของพระพุทธศาสนาเกี่ยวกับการศึกษาที่สมบูรณ์ การเมืองและสันติภาพหรือแนวคิดของศาสนาที่ตนนับถือตามที่กำหนด

Øความสำคัญของพระพุทธศาสนากับการศึกษาที่สมบูรณ์

Øความสำคัญของพระพุทธศาสนากับการเมือง

Øความสำคัญของพระพุทธศาสนากับสันติภาพ

๑๓. วิเคราะห์หลักธรรมในกรอบ อริยสัจ ๔ หรือหลักคำสอนของศาสนา ที่ตนนับถือ

Øพระรัตนตรัย

² วิเคราะห์ความหมายและคุณค่าของพุทธะ ธรรมะ สังฆะ

²อริยสัจ ๔

² ทุกข์ (ธรรมที่ควรรู้)

-ขันธ์ ๕

- นามรูป

- โลกธรรม ๘

- จิต, เจตสิก

²สมุทัย (ธรรมที่ควรละ)

- หลักกรรม

- นิยาม ๕

- กรรมนิยาม ( กรรม ๑๒)

²ธรรมนิยาม(ปฏิจจสมุปบาท)

-วิตก ๓

-มิจฉาวณิชชา ๕

-นิวรณ์ ๕

-อุปาทาน ๔

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

²นิโรธ (ธรรมที่ควรบรรลุ)

-ภาวนา ๔

-วิมุตติ ๕

-นิพพาน

² มรรค (ธรรมที่ควรเจริญ)

-พระสัทธรรม ๓

-ปัญญาวุฒิธรรม ๔

-พละ ๕

-อุบาสกธรรม ๕

-อปริหานิยธรรม ๗

-ปาปณิกธรรม ๓

²ทิฏฐธัมมิกัตถสังวัตตนิก

ธรรม ๔

-อริยวัฑฒิ ๕

-อธิปไตย ๓

-สาราณียธรรม ๖

-ทศพิธราชธรรม ๑๐

-วิปัสสนาญาณ ๙

-มงคล ๓๘

- สงเคราะห์บุตร

- สงเคราะห์ภรรยา

- สันโดษ

- ถูกโลกธรรมจิตไม่หวั่นไหว

- จิตไม่เศร้าโศก

- จิตไม่มัวหมอง

- จิตเกษม

- ความเพียรเผากิเลส

- ประพฤติพรหมจรรย์

- เห็นอริยสัจ

- บรรลุนิพพาน

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

Øพุทธศาสนสุภาษิต

² จิตฺตํ ทนฺตํ สุขาวหํ จิตที่ฝึกดีแล้วนำสุขมาให้

² นอุจฺจาวจํ ปณฺฑิตา ทสฺสยนฺติ
บัณฑิตย่อมไม่แสดงอาการขึ้น ๆ ลง ๆ

² นตฺถิ โลเก อนินฺทิโต คนที่ไม่ถูกนินทา ไม่มีในโลก

² โกธํ ฆตฺวา สุขํ เสติ ฆ่าความโกรธได้ย่อมอยู่เป็นสุข

²ปฏิรูปการี ธุรวา อุฎฺฐาตา วินฺทเต ธนํ
คนขยันเอาการเอางานกระทำเหมาะสม ย่อมหาทรัพย์ได้

²วายเมถว ปุริโส ยาว อตฺถสฺส นิปฺปทา เกิดเป็นคนควรจะพยายามจนกว่าจะประสบความสำเร็จ

² สนฺตฎฺฐี ปรมํ ธนํ ความสันโดษเป็นทรัพย์อย่างยิ่ง

² อิณาทานํ ทุกฺขํ โลเก การเป็นหนี้เป็นทุกข์ในโลก

² ราชา มุขํ มนุสฺสานํ พระราชาเป็นประมุขของประชาชน

² สติ โลกสฺมิ ชาคโร สติเป็นเครื่องตื่นในโลก

² นตฺถิ สนฺติปรํ สุขํ สุขอื่นยิ่งกว่าความสงบไม่มี

² นิพฺพานํ ปรมํ สุขํ

นิพพานเป็นสุข อย่างยิ่ง

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

๑๔. วิเคราะห์ข้อคิดและแบบอย่างการดำเนินชีวิตจากประวัติสาวก ชาดก เรื่องเล่า และ

ศาสนิกชนตัวอย่าง ตามที่กำหนด

Øพุทธสาวก พุทธสาวิก

² พระอัสสชิ

² พระกีสาโคตมีเถรี

²พระนางมัลลิกา

²หมอชีวก โกมารภัจ

²พระอนุรุทธะ

² พระองคุลิมาล

² พระธัมมทินนาเถรี

² จิตตคหบดี

² พระอานนท์

² พระปฏาจาราเถรี

² จูฬสุภัททา

² สุมนมาลาการ

Øชาดก

² เวสสันดรชาดก

² มโหสธชาดก

² มหาชนกชาดก

Øชาวพุทธตัวอย่าง

²พระนาคเสน - พระยามิลินท์

² สมเด็จพระวันรัต (เฮง เขมจารี)

²พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต

²สุชีพ ปุญญานุภาพ

²สมเด็จพระนารายณ์มหาราช

²พระธรรมโกศาจารย์ (พุทธทาสภิกขุ)

²พระพรหมมังคลาจารย์ (ปัญญานันทภิกขุ)

²ดร.เอ็มเบดการ์

²พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้า เจ้าอยู่หัว

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

Øพระโพธิญาณเถร (ชา สุภทฺโท)

Øพระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ.ปยุตโต)

Ø อนาคาริก ธรรมปาละ

๑๕.วิเคราะห์คุณค่าและความสำคัญของการสังคายนา พระไตรปิฎก หรือคัมภีร์ของศาสนาที่ตนนับถือ และการเผยแผ่

Ø วิธีการศึกษาและค้นคว้าพระไตรปิฏก และคัมภีร์ของศาสนาอื่น ๆ การสังคายนาและการเผยแผ่พระไตรปิฏก

Øความสำคัญและคุณค่าของพระไตรปิฏก

๑๖. เชื่อมั่นต่อผลของการทำความดี ความชั่ว สามารถวิเคราะห์สถานการณ์ที่ต้องเผชิญ และตัดสินใจเลือกดำเนินการหรือปฏิบัติตนได้อย่างมีเหตุผลถูกต้องตามหลักธรรม จริยธรรม และกำหนดเป้าหมาย บทบาทการดำเนินชีวิตเพื่อการอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข และอยู่ร่วมกันเป็นชาติอย่างสมานฉันท์

Ø ตัวอย่างผลที่เกิดจากการทำความดี ความชั่ว

Øโยนิโสมนสิการด้วยวิธีคิดแบบอริยสัจ

Øหลักธรรมตามสาระการเรียนรู้ข้อ ๑๓

๑๗.อธิบายประวัติศาสดาของศาสนาอื่นๆ โดยสังเขป

Ø ประวัติพระพุทธเจ้า มุฮัมมัด

พระเยซู

๑๘.ตระหนักในคุณค่าและความสำคัญของค่านิยม จริยธรรมที่เป็นตัวกำหนดความเชื่อและพฤติกรรมที่แตกต่างกันของศาสนิกชนศาสนาต่างๆ เพื่อขจัดความขัดแย้งและอยู่ร่วมกันในสังคมอย่างสันติสุข

Øคุณค่าและความสำคัญของค่านิยมและจริยธรรม

Ø การขจัดความขัดแย้งเพื่ออยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข

๑๙. เห็นคุณค่า เชื่อมั่น และมุ่งมั่นพัฒนาชีวิตด้วยการพัฒนาจิตและพัฒนาการเรียนรู้ด้วยวิธีคิดแบบโยนิโสมนสิการหรือการพัฒนาจิตตามแนวทางของศาสนาที่ตนนับถือ

Ø พัฒนาการเรียนรู้ด้วยวิธีคิดแบบโยนิโสมนสิการ ๑๐ วิธี (เน้น วิธีคิดแบบแยกแยะส่วนประกอบ แบบสามัญญลักษณะ

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

แบบเป็นอยู่ในขณะปัจจุบัน และแบบ วิภัชชวาท )

๑) วิธีคิดแบบสืบสาวเหตุปัจจัย

๒) วิธีคิดแบบแยกแยะส่วนประกอบ

๓) วิธีคิดแบบสามัญลักษณะ

๔) วิธีคิดแบบอริยสัจ

๕) วิธีคิดแบบอรรถธรรมสัมพันธ์

๖) วิธีคิดแบบคุณค่าแท้- คุณค่าเทียม

๗) วิธีคิดแบบคุณ-โทษ และทางออก

๘) วิธีคิดแบบอุบาย ปลุกเร้าคุณธรรม

๙) วิธีคิดแบบเป็นอยู่ในขณะปัจจุบัน

๑๐) วิธีคิดแบบวิภัชชวาท

๒๐. สวดมนต์ แผ่เมตตา และบริหารจิตและเจริญปัญญาตามหลักสติปัฏฐาน หรือตามแนวทางของศาสนาที่ตนนับถือ

Øสวดมนต์แปล และแผ่เมตตา

รู้และเข้าใจวิธีปฏิบัติและประโยชน์ของการบริหารจิตและเจริญปัญญา

² ฝึกการบริหารจิตและเจริญปัญญาตามหลักสติปัฎฐาน

²นำวิธีการบริหารจิตและเจริญปัญญาไปใช้ในการพัฒนาการเรียนรู้ คุณภาพชีวิตและสังคม

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

๒๑. วิเคราะห์หลักธรรมสำคัญในการอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุขของศาสนาอื่นๆ และชักชวน ส่งเสริม สนับสนุนให้บุคคลอื่นเห็นความสำคัญของการทำความดี ต่อกัน

Øหลักธรรมสำคัญในการอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข

²หลักธรรมในพระพุทธศาสนา เช่น สาราณียธรรม ๖ อธิปไตย ๓ มิจฉาวณิชชา ๕ อริยวัฑฆิ ๕ โภคอาทิยะ ๕

Øคริสต์ศาสนา ได้แก่ บัญญัติ ๑๐ ประการ (เฉพาะที่เกี่ยวข้อง)

ศาสนาอิสลาม ได้แก่ หลักจริยธรรม (เฉพาะที่เกี่ยวข้อง)

๒๒. เสนอแนวทางการจัดกิจกรรม ความร่วมมือของทุกศาสนาในการแก้ปัญหาและพัฒนาสังคม

Øสภาพปัญหาในชุมชน และสังคม

สาระที่ ๑ ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม

มาตรฐาน ส ๑.๒ เข้าใจ ตระหนักและปฏิบัติตนเป็นศาสนิกชนที่ดี และธำรงรักษาพระพุทธศาสนา

หรือศาสนาที่ตนนับถือ

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๑

๑. บำเพ็ญประโยชน์ต่อศาสนสถานของศาสนาที่ตนนับถือ

Øการบำเพ็ญประโยชน์และ การบำรุงรักษาวัด

๒. อธิบายจริยวัตรของสาวกเพื่อเป็นแบบอย่างในการประพฤติปฏิบัติ และปฏิบัติตนอย่างเหมาะสมต่อสาวกของศาสนาที่ตนนับถือ

Øวิถีชีวิตของพระภิกษุ

Øบทบาทของพระภิกษุในการเผยแผ่พระพุทธศาสนา เช่น การแสดงธรรม ปาฐกถาธรรม การประพฤติตนให้เป็นแบบอย่าง

Øการเข้าพบพระภิกษุ

การแสดงความเคารพ การประนมมือ การไหว้ การกราบ การเคารพ พระรัตนตรัย การฟังเจริญ
พระพุทธมนต์ การฟังสวด พระอภิธรรม การฟังพระธรรมเทศนา

๓. ปฏิบัติตนอย่างเหมาะสมต่อบุคคลต่างๆ ตามหลักศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่กำหนด

Øปฏิบัติตนอย่างเหมาะสมต่อเพื่อนตามหลักพระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ

๔. จัดพิธีกรรม และปฏิบัติตนใน ศาสนพิธี พิธีกรรมได้ถูกต้อง

Øการจัดโต๊ะหมู่บูชา แบบ หมู่๔ หมู่ ๕ หมู่ ๗ หมู่๙

Øการจุดธูปเทียน การจัดเครื่องประกอบโต๊ะหมู่บูชา

Øคำอาราธนาต่างๆ

๕. อธิบายประวัติ ความสำคัญ และ ปฏิบัติตนในวันสำคัญทางศาสนา ที่ตนนับถือ ตามที่กำหนด ได้ถูกต้อง

Øประวัติและความสำคัญของวันธรรมสวนะ วันเข้าพรรษา วันออกพรรษา วันเทโวโรหณะ

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ระเบียบพิธี พิธีเวียนเทียน การปฏิบัติตนในวันมาฆบูชา วันวิสาขบูชา วันอัฏฐมีบูชา วันอาสาฬหบูชา วันธรรมสวนะและเทศกาลสำคัญ

ม.๒

๑. ปฏิบัติตนอย่างเหมาะสมต่อบุคคล ต่าง ๆ ตามหลักศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่กำหนด

Øการเป็นลูกที่ดี ตามหลักทิศเบื้องหน้า ในทิศ ๖

๒. มีมรรยาทของความเป็นศาสนิกชนที่ดี ตามที่กำหนด

Øการต้อนรับ (ปฏิสันถาร)

Øมรรยาทของผู้เป็นแขก

Øฝึกปฏิบัติระเบียบพิธี ปฏิบัติต่อพระภิกษุ การยืน การให้ที่นั่ง การเดินสวน การสนทนา การรับสิ่งของ

Øการแต่งกายไปวัด การแต่งกายไปงานมงคล งานอวมงคล

๓. วิเคราะห์คุณค่าของศาสนพิธี และปฏิบัติตนได้ถูกต้อง

Øการทำบุญตักบาตร

Øการถวายภัตตาหารสิ่งของที่ควรถวายและสิ่งของต้องห้ามสำหรับพระภิกษุ

Øการถวายสังฆทาน เครื่องสังฆทาน

Øการถวายผ้าอาบน้ำฝน

Øการจัดเครื่องไทยธรรม เครื่องไทยทาน

Øการกรวดน้ำ

การทอดกฐิน การทอดผ้าป่า

๔. อธิบายคำสอนที่เกี่ยวเนื่องกับวันสำคัญทางศาสนา และปฏิบัติตนได้ถูกต้อง

Øหลักธรรมเบื้องต้นที่เกี่ยวเนื่องใน วันมาฆบูชา วันวิสาขบูชา วันอัฏฐมีบูชา วันอาสาฬหบูชา

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

Øวันธรรมสวนะและเทศกาลสำคัญ

ระเบียบพิธีและการปฏิบัติตน ในวันธรรมสวนะ วันเข้าพรรษา วันออกพรรษา วันเทโวโรหณะ

๕. อธิบายความแตกต่างของศาสนพิธีพิธีกรรม ตาม แนวปฏิบัติของศาสนาอื่น ๆ เพื่อนำไปสู่การยอมรับ และความเข้าใจซึ่งกันและกัน

Ø ศาสนพิธี/พิธีกรรม แนวปฏิบัติของศาสนาอื่น ๆ

ม.๓

๑. วิเคราะห์หน้าที่และบทบาทของสาวก และปฏิบัติตนต่อสาวก ตามที่กำหนดได้ถูกต้อง

Øหน้าที่ของพระภิกษุในการปฏิบัติ ตามหลักพระธรรมวินัย และจริยวัตรอย่างเหมาะสม

Øการปฏิบัติตนต่อพระภิกษุในงาน ศาสนพิธีที่บ้าน การสนทนา การแต่งกาย มรรยาทการพูดกับพระภิกษุตามฐานะ

๒. ปฏิบัติตนอย่างเหมาะสมต่อบุคคล ต่าง ๆ ตามหลักศาสนา ตามที่กำหนด

Øการเป็นศิษย์ที่ดี ตามหลักทิศเบื้องขวา ในทิศ ๖ ของพระพุทธศาสนา

๓. ปฏิบัติหน้าที่ของศาสนิกชนที่ดี

Øการปฏิบัติหน้าที่ชาวพุทธตามพุทธปณิธาน ๔ ในมหาปรินิพพานสูตร

๔. ปฏิบัติตนในศาสนพิธีพิธีกรรมได้ถูกต้อง

Øพิธีทำบุญ งานมงคล งานอวมงคล

Øการนิมนต์พระภิกษุ การเตรียมที่ตั้งพระพุทธรูปและเครื่องบูชา การวงด้ายสายสิญจน์ การปูลาดอาสนะ การเตรียมเครื่องรับรอง การจุดธูปเทียน

Øข้อปฏิบัติในวันเลี้ยงพระ การถวายข้าวพระพุทธ การถวายไทยธรรม การกรวดน้ำ

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

๕. อธิบายประวัติวันสำคัญทางศาสนาตามที่กำหนดและปฏิบัติตนได้ถูกต้อง

Øประวัติวันสำคัญทางพระพุทธศาสนาในประเทศไทย

²วันวิสาขบูชา (วันสำคัญสากล)

²วันธรรมสวนะและเทศกาลสำคัญ

Øหลักปฏิบัติตน : การฟังพระธรรมเทศนา การแต่งกายในการประกอบ ศาสนพิธีที่วัด การงดเว้นอบายมุข

Øการประพฤติปฏิบัติในวันธรรมสวนะและเทศกาลสำคัญ

๖. แสดงตนเป็นพุทธมามกะ หรือแสดงตนเป็นศาสนิกชนของศาสนาที่ตนนับถือ



Øการแสดงตนเป็นพุทธมามกะ

²ขั้นเตรียมการ

²ขั้นพิธีการ

๗. นำเสนอแนวทางในการธำรงรักษาศาสนาที่ตนนับถือ

Øการศึกษาเรียนรู้เรื่ององค์ประกอบของพระพุทธศาสนา นำไปปฏิบัติและเผยแผ่ตามโอกาส

Øการศึกษาการรวมตัวขององค์กร ชาวพุทธ

Øการปลูกจิตสำนึกในด้านการบำรุงรักษาวัดและพุทธสถานให้เกิดประโยชน์

ม.๔-๖

๑. ปฏิบัติตนเป็นศาสนิกชนที่ดีต่อสาวก สมาชิกในครอบครัว และคนรอบข้าง



Øปฏิบัติตนเป็นชาวพุทธที่ดีต่อพระภิกษุ

²การเข้าใจในกิจของพระภิกษุ เช่น การศึกษา การปฏิบัติธรรม และการเป็นนักบวชที่ดี

² คุณสมบัติทายกและปฏิคาหก

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

² หน้าที่และบทบาทของพระภิกษุ ในฐานะพระนักเทศก์ พระธรรมทูต พระธรรมจาริก พระวิทยากร พระวิปัสสนาจารย์ และพระนักพัฒนา

² การปกป้องคุ้มครอง พระพุทธศาสนาของพุทธบริษัทในสังคมไทย

² การปฏิบัติตนต่อพระภิกษุทางกาย วาจา และใจ ที่ประกอบด้วยเมตตา

² การปฏิสันถารที่เหมาะสมต่อพระภิกษุ ในโอกาสต่าง ๆ

Øปฏิบัติตนเป็นสมาชิกที่ดีของครอบครัวและสังคม

² การรักษาศีล ๘

²การเข้าร่วมกิจกรรมและเป็นสมาชิกขององค์กรชาวพุทธ

²การเป็นชาวพุทธที่ดี ตามหลักทิศเบื้องบน ในทิศ ๖

² การปฏิบัติตนที่เหมาะสมในฐานะผู้ปกครองและ ผู้อยู่ในปกครอง ตามหลักทิศเบื้องล่าง ในทิศ ๖

²การปฏิสันถารตามหลัก ปฏิสันถาร ๒

² หน้าที่และบทบาทของอุบาสก อุบาสิกาที่มีต่อสังคมไทยในปัจจุบัน

² การปฏิบัติตนเป็นสมาชิกที่ดีของครอบครัว ตามหลักทิศเบื้องหลัง ในทิศ ๖

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

๒. ปฏิบัติตนถูกต้องตามศาสนพิธีพิธีกรรมตามหลักศาสนาที่ตนนับถือ

Øประเภทของศาสนพิธีในพระพุทธศาสนา

² ศาสนพิธีเนื่องด้วยพุทธบัญญัติ เช่น พิธีแสดงตนเป็นพุทธมามกะ พิธีเวียนเทียน ถวายสังฆทาน ถวายผ้าอาบน้ำฝน พิธีทอดกฐิน พิธีปวารณา เป็นต้น

² ศาสนพิธีที่นำพระพุทธศาสนา เข้าไปเกี่ยวเนื่อง เช่น การทำบุญเลี้ยงพระในโอกาสต่างๆ

Øความหมาย ความสำคัญ คติธรรม ในพิธีกรรม บทสวดมนต์ของนักเรียน งานพิธี คุณค่าและประโยชน์

Øพิธีบรรพชาอุปสมบท คุณสมบัติของผู้ขอบรรพชาอุปสมบท เครื่อง อัฏฐบริขาร ประโยชน์ของการ บรรพชาอุปสมบท

Øบุญพิธี ทานพิธี กุศลพิธี

Øคุณค่าและประโยชน์ของศาสนพิธี

๓. แสดงตนเป็นพุทธมามกะหรือแสดงตนเป็นศาสนิกชนของศาสนาที่ตนนับถือ

Øการแสดงตนเป็นพุทธมามกะ

² ขั้นเตรียมการ

²ขั้นพิธีการ

๔. วิเคราะห์หลักธรรม คติธรรมที่เกี่ยวเนื่องกับวันสำคัญทางศาสนา และเทศกาลที่สำคัญ ของศาสนาที่ตนนับถือ และปฏิบัติตนได้ถูกต้อง

Øหลักธรรม/คติธรรมที่เกี่ยวเนื่องกับ วันสำคัญ และเทศกาลที่สำคัญในพระพุทธศาสนาหรือศาสนาอื่น

Øการปฏิบัติตนที่ถูกต้องในวันสำคัญ และเทศกาลที่สำคัญในพระพุทธศาสนา หรือศาสนาอื่น

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

๕. สัมมนาและเสนอแนะแนวทางในการธำรงรักษาศาสนาที่ตนนับถือ อันส่งผลถึงการพัฒนาตน พัฒนาชาติและโลก

Øการปกป้อง คุ้มครอง ธำรงรักษาพระพุทธศาสนาของพุทธบริษัท ในสังคมไทย

Øการปลูกจิตสำนึก และการมีส่วนร่วมในสังคมพุทธ


สาระที่ ๒ หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการดำเนินชีวิตในสังคม­

มาตรฐาน ส ๒.๑ เข้าใจและปฏิบัติตนตามหน้าที่ของการเป็นพลเมืองดี มีค่านิยมที่ดีงามและธำรงรักษาประเพณีและวัฒนธรรมไทย ดำรงชีวิตอยู่ร่วมกันในสังคมไทยและสังคมโลกอย่างสันติสุข

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๑

๑. ปฏิบัติตามกฎหมายในการคุ้มครองสิทธิของบุคคล

Ø กฎหมายในการคุ้มครองสิทธิของบุคคล

² กฎหมายการคุ้มครองเด็ก

²กฎหมายการศึกษา

²กฎหมายการคุ้มครองผู้บริโภค

²กฎหมายลิขสิทธิ์

Ø ประโยชน์ของการปฏิบัติตนตามกฎหมายการคุ้มครองสิทธิของบุคคล

๒. ระบุบความสามารถของตนเอง ในการทำประโยชน์ต่อสังคมและประเทศชาติ

Ø บทบาทและหน้าที่ของเยาวชนที่มีต่อสังคมและประเทศชาติ โดยเน้นจิตสาธารณะ เช่น เคารพกติกาสังคม
ปฏิบัติตนตามกฎหมาย มีส่วนร่วมและรับผิดชอบในกิจกรรมทางสังคม อนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ รักษาสาธารณประโยชน์

๓. อภิปรายเกี่ยวกับคุณค่าทางวัฒนธรรมที่เป็นปัจจัยในการสร้างความสัมพันธ์ที่ดีหรืออาจนำไปสู่ความเข้าใจผิดต่อกัน

Ø ความคล้ายคลึงและความแตกต่างระหว่างวัฒนธรรมไทยกับวัฒนธรรมของประเทศในภูมิภาคเอเชียตะวันออก เฉียงใต้

Ø วัฒนธรรมที่เป็นปัจจัยในการสร้างความสัมพันธ์ที่ดี หรืออาจนำไปสู่ความเข้าใจผิดต่อกัน

๔. แสดงออกถึงการเคารพในสิทธิของตนเองและผู้อื่น

Øวิธีปฏิบัติตนในการเคารพในสิทธิของตนเองและผู้อื่น

Øผลที่ได้จากการเคารพในสิทธิของตนเองและผู้อื่น





ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

.๒

. อธิบายและปฏิบัติตนตามกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับตนเอง ครอบครัว ชุมชนและประเทศ

Øกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับตนเอง ครอบครัว เช่น

²กฎหมายเกี่ยวกับความสามารถของผู้เยาว์

²กฎหมายบัตรประจำตัวประชาชน

²กฎหมายเพ่งเกี่ยวกับครอบครัวและมรดก เช่น การหมั้น การสมรส การรับรองบุตร การรับบุตรบุญธรรม และมรดก

Øกฎหมายที่เกี่ยวกับชุมชนและประเทศ

²กฎหมายเกี่ยวกับการอนุรักษ์ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

²กฎหมายเกี่ยวกับภาษีอากร และกรอกแบบแสดงรายการ ภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา

²กฎหมายแรงงาน

. เห็นคุณค่าในการปฏิบัติตนตามสถานภาพ บทบาท สิทธิ เสรีภาพ หน้าที่ในฐานะพลเมืองดีตามวิถีประชาธิปไตย

Øสถานภาพ บทบาท สิทธิ เสรีภาพ หน้าที่ในฐานะพลเมืองดีตามวิถีประชาธิปไตย

Ø แนวทางส่งเสริมให้ปฏิบัติตนเป็นพลเมืองดีตามวิถีประชาธิปไตย

. วิเคราะห์บทบาท ความสำคัญ และความสัมพันธ์ของสถาบันทางสังคม

Øบทบาท ความสำคัญและความสัมพันธ์ของสถาบันทางสังคม เช่น สถาบันครอบครัว สถาบันการศึกษา สถาบันศาสนา สถาบันเศรษฐกิจ สถาบัน ทางการเมืองการปกครอง

๔.อธิบายความคล้ายคลึงและความแตกต่างของวัฒนธรรมไทย และวัฒนธรรมของประเทศในภูมิภาคเอเชีย เพื่อนำไปสู่ความเข้าใจอันดีระหว่างกัน

Øความคล้ายคลึงและความแตกต่างของวัฒนธรรมไทย และวัฒนธรรมของประเทศในภูมิภาคเอเชียวัฒนธรรม เป็นปัจจัยสำคัญในการสร้างความเข้าใจอันดีระหว่างกัน















ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

.๓

. อธิบายความแตกต่างของการกระทำความผิดระหว่างคดีอาญาและคดีแพ่ง

Ø ลักษณะการกระทำความผิดทางอาญา และโทษ

Øลักษณะการกระทำความผิดทางแพ่ง และโทษ

Øตัวอย่างการกระทำความผิดทางอาญา เช่น ความผิดเกี่ยวกับทรัพย์

Øตัวอย่างการทำความผิดทางแพ่ง เช่น การทำผิดสัญญา การทำละเมิด

. มีส่วนร่วมในการปกป้องคุ้มครองผู้อื่นตามหลักสิทธิมนุษยชน

Ø ความหมาย และความสำคัญของสิทธิมนุษยชน

Ø การมีส่วนร่วมคุ้มครองสิทธิมนุษยชนตามรัฐธรรมนูญ แห่งราชอาณาจักรไทยตามวาระและโอกาสที่เหมาะสม

. อนุรักษ์วัฒนธรรมไทยและเลือกรับวัฒนธรรมสากลที่เหมาะสม

Ø ความสำคัญของวัฒนธรรมไทย ภูมิปัญญาไทยและวัฒนธรรมสากล

Øการอนุรักษ์วัฒนธรรมไทยและ ภูมิปัญญาไทยที่เหมาะสม

Øการเลือกรับวัฒนธรรมสากลที่เหมาะสม

๔. วิเคราะห์ปัจจัยที่ก่อให้เกิดปัญหาความขัดแย้งในประเทศ และเสนอแนวคิดในการลดความขัดแย้ง

Ø ปัจจัยที่ก่อให้เกิดความขัดแย้ง เช่น การเมือง การปกครอง เศรษฐกิจ
สังคม ความเชื่อ

Ø สาเหตุปัญหาทางสังคม เช่น ปัญหาสิ่งแวดล้อม ปัญหายาเสพติด ปัญหา
การทุจริต ปัญหาอาชญากรรม ฯลฯ

Ø แนวทางความร่วมมือในการลดความขัดแย้งและการสร้างความสมานฉันท์

๕. เสนอแนวคิดในการดำรงชีวิตอย่างมีความสุขในประเทศและสังคมโลก

Ø ปัจจัยที่ส่งเสริมการดำรงชีวิตให้มีความสุข เช่น การอยู่ร่วมกันอย่างมี
ขันติธรรม หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง เห็นคุณค่าในตนเอง รุ้จักมองโลกในแง่ดี สร้างทักษะทางอารมณ์ รู้จักบริโภคด้วยปัญญา เลือกรับ-ปฏิเสธข่าวและวัตถุต่างๆ ปรับปรุงตนเองและสิ่งต่างๆให้ดีขึ้นอยู่เสมอ



ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

.๔-ม.๖

๑. วิเคราะห์และปฏิบัติตนตามกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับตนเอง ครอบครัว ชุมชน ประเทศชาติ และสังคมโลก

Ø กฎหมายเพ่งเกี่ยวกับนิติกรรมสัญญา เช่น ซื้อขาย ขายฝาก เช่าทรัพย์ เช่าซื้อ กู้ยืมเงิน จำนำ จำนอง

Ø กฎหมายอาญา เช่น ความผิดเกี่ยวกับทรัพย์ความผิดเกี่ยวกับชีวิตและร่างกาย

Ø กฎหมายอื่นที่สำคัญ เช่น รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยฉบับปัจจุบัน กฎหมายการรับราชการทหาร กฎหมายภาษีอากร กฎหมายคุ้มครองผู้บริโภค

Ø ข้อตกลงระหว่างประเทศ เช่น ปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน กฎหมาย
มนุษยธรรมระหว่างประเทศ

๒. วิเคราะห์ความสำคัญของโครงสร้างทางสังคม การขัดเกลาทางสังคม และ การเปลี่ยนแปลงทางสังคม

Øโครงสร้างทางสังคม

- การจัดระเบียบทางสังคม

- สถาบันทางสังคม

Ø การขัดเกลาทางสังคม

Øการเปลี่ยนแปลงทางสังคม

Ø การแก้ปัญหาและแนวทางการพัฒนาทางสังคม

๓. ปฏิบัติตนและมีส่วนสนับสนุนให้ผู้อื่นประพฤติปฏิบัติเพื่อเป็นพลเมืองดีของประเทศชาติ และสังคมโลก

Øคุณลักษณะพลเมืองดีของประเทศชาติ และสังคมโลก เช่น

- เคารพกฎหมาย และกติกาสังคม

- เคารพสิทธิ เสรีภาพของตนเองและบุคคลอื่น

- มีเหตุผล รับฟังความคิดเห็นของผู้อื่น

- มีความรับผิดชอบต่อตนเอง สังคม ชุมชน ประเทศชาติและสังคม

- เข้าร่วมกิจกรรมทางการเมือง

การปกครอง





ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

- มีส่วนร่วมในการป้องกัน แก้ไขปัญหาเศรษฐกิจสังคมการเมืองการปกครองสิ่งแวดล้อม

- มีคุณธรรมจริยธรรม ใช้เป็นตัวกำหนดความคิด

๔. ประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในประเทศไทย และเสนอแนวทางพัฒนา

Øความหมาย ความสำคัญ แนวคิดและหลักการของสิทธิมนุษยชน

Øบทบาทขององค์กรระหว่างประเทศ ในเวทีโลกที่มีผลต่อประทศไทย

Øสาระสำคัญของปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน

Øบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญ แห่งราชอาณาจักรไทย ฉบับปัจจุบันเกี่ยวกับสิทธิมนุษยชน

ปัญหาสิทธิมนุษยชนในประเทศ และแนวทางแก้ปัญหาและพัฒนา

๕. วิเคราะห์ความจำเป็นที่ต้องมีการปรับปรุงเปลี่ยนแปลงและอนุรักษ์วัฒนธรรมไทยและเลือกรับวัฒนธรรมสากล

Ø ความหมายและความสำคัญของวัฒนธรรม

Øลักษณะและ ความสำคัญของวัฒนธรรมไทยที่สำคัญ

Øการปรับปรุงเปลี่ยนแปลงและอนุรักษ์วัฒนธรรมไทย

Øความแตกต่างระหว่างวัฒนธรรมไทยกับวัฒนธรรมสากล

Øแนวทางการอนุรักษ์วัฒนธรรมไทยที่ดีงาม

Øวิธีการเลือกรับวัฒนธรรมสากล



สาระที่ ๒ หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการดำเนินชีวิตในสังคม­

มาตรฐาน ส ๒.๒ เข้าใจระบบการเมืองการปกครองในสังคมปัจจุบัน ยึดมั่น ศรัทธาและธำรงรักษา

ไว้ซึ่งการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๑

๑. อธิบายหลักการ เจตนารมณ์ โครงสร้าง และสาระสำคัญของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ฉบับปัจจุบันโดยสังเขป

Øหลักการ เจตนารมณ์ โครงสร้าง และสาระสำคัญของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ฉบับปัจจุบัน

๒. วิเคราะห์บทบาทการถ่วงดุลของอำนาจอธิปไตยในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ฉบับปัจจุบัน

Øการแบ่งอำนาจ และการถ่วงดุลอำนาจอธิปไตยทั้ง ๓ ฝ่าย คือนิติบัญญัติ บริหาร ตุลาการ ตามที่ระบุในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยฉบับปัจจุบัน

๓. ปฏิบัติตนตามบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ฉบับปัจจุบันที่เกี่ยวข้องกับตนเอง

Øการปฏิบัติตนตามบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยฉบับปัจจุบัน เกี่ยวกับสิทธิ เสรีภาพและหน้าที่

ม.๒

๑. อธิบายกระบวนการในการตรากฎหมาย



Øกระบวนการในการตรากฎหมาย

² ผู้มีสิทธิเสนอร่างกฎหมาย

² ขั้นตอนการตรากฎหมาย

² การมีส่วนร่วมของประชาชนใน

กระบวนการตรากฎหมาย

๒. วิเคราะห์ข้อมูล ข่าวสารทางการเมืองการปกครองที่มีผลกระทบต่อสังคมไทยสมัยปัจจุบัน

Ø เหตุการณ์ และการเปลี่ยนแปลงสำคัญของระบอบการปกครองของไทย

Ø หลักการเลือกข้อมูล ข่าวสาร

ม.๓

๑. อธิบายระบอบการปกครองแบบต่างๆ ที่ใช้ในยุคปัจจุบัน



Ø ระบอบการปกครอง แบบต่างๆ ที่ใช้ในยุคปัจจุบัน เช่น การปกครองแบบ

Ø เผด็จการ การปกครองแบบประชาธิปไตย

เกณฑ์การตัดสินใจ







ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

๒. วิเคราะห์ เปรียบเทียบระบอบการปกครองของไทยกับประเทศอื่นๆ ที่มีการปกครองระบอบประชาธิปไตย

Ø ความแตกต่าง ความคล้ายคลึงของการปกครองของไทย กับประเทศอื่นๆ ที่มี
การปกครองระบอบประชาธิปไตย

๓. วิเคราะห์รัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบันในมาตราต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับการเลือกตั้ง การมีส่วนร่วม และการตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐ

Ø บทบัญญัติของรัฐธรรมนูญในมาตราต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับการเลือกตั้ง การมีส่วนร่วม และการตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐ

Ø อำนาจหน้าที่ของรัฐบาล

Ø บทบาทสำคัญของรัฐบาลในการบริหารราชการแผ่นดิน

Ø ความจำเป็นในการมีรัฐบาลตามระบอบประชาธิปไตย

๔. วิเคราะห์ประเด็น ปัญหาที่เป็นอุปสรรคต่อการพัฒนาประชาธิปไตยของประเทศไทยและเสนอแนวทางแก้ไข

Ø ประเด็น ปัญหาและผลกระทบที่เป็นอุปสรรคต่อการพัฒนาประชาธิปไตยของประเทศไทย

Ø แนวทางการแก้ไขปัญหา

ม.๔-๖

๑. วิเคราะห์ปัญหาการเมืองที่สำคัญในประเทศ จากแหล่งข้อมูลต่างๆ พร้อมทั้งเสนอแนวทางแก้ไข



Ø ปัญหาการเมืองสำคัญที่เกิดขึ้นภายในประเทศ

Ø สถานการณ์การเมืองการปกครอง ของสังคมไทย และสังคมโลก และ การประสานประโยชน์ร่วมกัน

Ø อิทธิพลของระบบการเมืองการปกครอง ที่มีผลต่อการดำเนินชีวิตและความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ

๒. เสนอแนวทาง ทางการเมืองการปกครองที่นำไปสู่ความเข้าใจ และ
การประสานประโยชน์ร่วมกันระหว่างประเทศ

Ø การประสานประโยชน์ร่วมกันระหว่างประเทศ เช่น การสร้างความสัมพันธ์ระหว่างไทยกับประเทศต่าง ๆ







ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๔-๖

Øการแลกเปลี่ยนเพื่อช่วยเหลือ และส่งเสริมด้านวัฒนธรรม การศึกษา เศรษฐกิจ สังคม

๓. วิเคราะห์ความสำคัญและ ความจำเป็นที่ต้องธำรงรักษาไว้ซึ่งการปกครองตามระบอบประชาธิปไตย อันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข

Ø การปกครองตามระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข

² รูปแบบของรัฐ

² ฐานะและพระราชอำนาจของ

พระมหากษัตริย์

๔. เสนอแนวทางและมีส่วนร่วมในการตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐ



Ø การตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐ ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ฉบับปัจจุบัน ที่มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงทางสังคม เช่น การตรวจสอบโดยองค์กรอิสระ การตรวจสอบโดยประชาชน



สาระที่ ๓ เศรษฐศาสตร์

มาตรฐาน ส ๓.๑ เข้าใจและสามารถบริหารจัดการทรัพยากรในการผลิตและการบริโภค การใช้ทรัพยากร ที่มีอยู่จำกัดได้อย่างมีประสิทธิภาพและคุ้มค่า รวมทั้งเข้าใจหลักการของเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อการดำรงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๑

๑. อธิบายความหมายและความสำคัญของเศรษฐศาสตร์

Ø ความหมายและความสำคัญของเศรษฐศาสตร์เบื้องต้น

Ø ความหมายของคำว่าทรัพยากรมีจำกัดกับ ความต้องการมีไม่จำกัด ความขาดแคลน การเลือกและค่าเสียโอกาส

๒. วิเคราะห์ค่านิยมและพฤติกรรมการบริโภคของคนในสังคมซึ่งส่งผลต่อเศรษฐกิจของชุมชนและประเทศ

Ø ความหมายและความสำคัญของการบริโภคอย่างมีประสิทธิภาพ

Ø หลักการในการบริโภคที่ดี

Ø ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการบริโภค

Ø ค่านิยมและพฤติกรรมของการบริโภคของคนในสังคมปัจจุบัน รวมทั้งผลดีและผลเสียของพฤติกรรมดังกล่าว

๓. อธิบายความเป็นมาหลักการและความสำคัญของปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงต่อสังคมไทย

Ø ความหมายและความเป็นมาของปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

Ø ความเป็นมาของเศรษฐกิจพอเพียง และหลักการทรงงานของพระบาทสมเด็จ พระเจ้าอยู่หัวรวมทั้งโครงการตามพระราชดำริ

Ø หลักการของเศรษฐกิจพอเพียง

Ø การประยุกต์ใช้ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ในการดำรงชีวิต

Ø ความสำคัญ คุณค่าและประโยชน์ของปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงต่อสังคมไทย

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๒

๑. วิเคราะห์ปัจจัยที่มีผลต่อการลงทุนและการออม

Ø ความหมายและความสำคัญของการลงทุนและการออมต่อระบบเศรษฐกิจ

Ø การบริหารจัดการเงินออมและการลงทุน ภาคครัวเรือน

Ø ปัจจัยของการลงทุนและการออมคือ อัตราดอกเบี้ย รวมทั้งปัจจัยอื่น ๆ เช่น ค่าของเงิน เทคโนโลยี การคาดเดาเกี่ยวกับอนาคต

Ø ปัญหาของการลงทุนและการออมในสังคมไทย

๒. อธิบายปัจจัยการผลิตสินค้าและบริการ และปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการผลิตสินค้าและบริการ

Ø ความหมาย ความสำคัญ และหลักการผลิตสินค้าและบริการอย่างมีประสิทธิภาพ

Ø สำรวจการผลิตสินค้าในท้องถิ่น ว่ามีการผลิตอะไรบ้าง ใช้วิธีการผลิตอย่างไร มีปัญหาด้านใดบ้าง

Ø มีการนำเทคโนโลยีอะไรมาใช้ที่มีผลต่อ การผลิตสินค้าและบริการ

Ø นำหลักการผลิตมาวิเคราะห์การผลิตสินค้าและบริการในท้องถิ่นทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม

๓. เสนอแนวทางการพัฒนาการผลิตในท้องถิ่นตามปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

Øหลักการและเป้าหมายปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

Ø สำรวจและวิเคราะห์ปัญหาการผลิตสินค้าและบริการในท้องถิ่น

Ø ประยุกต์ใช้ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในการผลิตสินค้าและบริการในท้องถิ่น

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

๔. อภิปรายแนวทางการคุ้มครองสิทธิของตนเองในฐานะผู้บริโภค

Ø การรักษาและคุ้มครองสิทธิประโยชน์ของ ผู้บริโภค

Ø กฎหมายคุ้มครองสิทธิผุ้บริโภคและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

Ø การดำเนินกิจกรรมพิทักษ์สิทธิและผลประโยชน์ตามกฎหมายในฐานะผู้บริโภค

Ø แนวทางการปกป้องสิทธิของผู้บริโภค

ม.๓

๑. อธิบายกลไกราคาในระบบเศรษฐกิจ

Ø ความหมายและประเภทของตลาด

Ø ความหมายและตัวอย่างของอุปสงค์และอุปทาน

Ø ความหมายและความสำคัญของกลไกราคาและการกำหนดราคาในระบบเศรษฐกิจ

Ø หลักการปรับและเปลี่ยนแปลงราคาสินค้าและบริการ

๒. มีส่วนร่วมในการแก้ไขปัญหาและพัฒนาท้องถิ่นตามปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

Øสำรวจสภาพปัจจุบันปัญหาท้องถิ่นทั้งทางด้านสังคม เศรษฐกิจและสิ่งแวดล้อม

Ø วิเคราะห์ปัญหาของท้องถิ่นโดยใช้ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

Ø แนวทางการแก้ไขและพัฒนาท้องถิ่นตามปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

๓. วิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียงกับระบบสหกรณ์

Ø แนวคิดของเศรษฐกิจพอเพียงกับการพัฒนาในระดับต่าง ๆ

Ø หลักการสำคัญของระบบสหกรณ์

Ø ความสัมพันธ์ระหว่างแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียงกับหลักการและระบบของสหกรณ์เพื่อประยุกต์ใช้ในการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชน

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๔–ม.๖

๑. อภิปรายการกำหนดราคาและค่าจ้างในระบบเศรษฐกิจ

Ø ระบบเศรษฐกิจของโลกในปัจจุบัน ผลดีและผลเสียของระบบเศรษฐกิจแบบต่างๆ

Ø ตลาดและประเภทของตลาด ข้อดีและ

ข้อเสียของตลาดประเภทต่าง ๆ

Ø การกำหนดราคาตามอุปสงค์ และอุปทาน การกำหนดราคาในเชิงกลยุทธ์ที่มีในสังคมไทย

Ø การกำหนดค่าจ้าง กฎหมายที่เกี่ยวข้องและอัตราค่าจ้างแรงงานในสังคมไทย

Ø บทบาทของรัฐในการแทรกแซงราคา และการควบคุมราคาเพื่อการแจกจ่าย และจัดสรรในทางเศรษฐกิจ

๒. ตระหนักถึงความสำคัญของปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงที่มีต่อเศรษฐกิจสังคมของประเทศ

Ø การประยุกต์ใช้เศรษฐกิจพอเพียง ในการดำเนินชีวิตของตนเอง และครอบครัว

Ø การประยุกต์ใช้เศรษฐกิจพอเพียงใน ภาคเกษตร อุตสาหกรรม การค้าและบริการ

Ø ปัญหาการพัฒนาประเทศที่ผ่านมา โดยการศึกษาวิเคราะห์แผนพัฒนาเศรษฐกิจ และสังคมฉบับที่ผ่านมา

Ø การพัฒนาประเทศที่นำปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงมาใช้ ในการวางแผนพัฒนาเศรษฐกิจ และสังคมฉบับปัจจุบัน

๓. ตระหนักถึงความสำคัญของระบบสหกรณ์ในการพัฒนาเศรษฐกิจในระดับชุมชนและประเทศ

Øวิวัฒนาการของสหกรณ์ใน ประเทศไทย

Ø ความหมายความสำคัญ และหลักการของระบบสหกรณ์

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

Øตัวอย่างและประเภทของสหกรณ์ในประเทศไทย

Ø ความสำคัญของระบบสหกรณ์ในการพัฒนาเศรษฐกิจในชุมชนและประเทศ

๔. วิเคราะห์ปัญหาทางเศรษฐกิจ ในชุมชนและเสนอแนวทางแก้ไข

Ø ปัญหาทางเศรษฐกิจในชุมชน

Ø แนวทางการพัฒนาเศรษฐกิจของชุมชน

Ø ตัวอย่างของการรวมกลุ่มที่ประสบความสำเร็จในการแก้ปัญหาทางเศรษฐกิจของชุมชน

สาระที่ ๓ เศรษฐศาสตร์

มาตรฐาน ส ๓.๒ เข้าใจระบบและสถาบันทางเศรษฐกิจต่าง ๆ ความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจและความจำเป็นของการร่วมมือกันทางเศรษฐกิจในสังคมโลก

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๑

๑. วิเคราะห์บทบาทหน้าที่และความแตกต่างของสถาบันการเงินแต่ละประเภทและธนาคารกลาง

Øความหมาย ประเภท และความสำคัญของสถาบันการเงินที่มีต่อระบบเศรษฐกิจ

Ø บทบาทหน้าที่และความสำคัญของธนาคารกลาง

Ø การหารายได้ รายจ่าย การออม การลงทุน ซึ่งแสดงความสัมพันธ์ระหว่างผู้ผลิต ผู้บริโภค และสถาบันการเงิน

๒. ยกตัวอย่างที่สะท้อนให้เห็นการพึ่งพาอาศัยกัน และการแข่งขันกันทางเศรษฐกิจในประเทศ

Ø ยกตัวอย่างที่สะท้อนให้เห็นการพึ่งพาอาศัยกันและกัน การแข่งขันกันทางเศรษฐกิจในประเทศ

Ø ปัญหาเศรษฐกิจในชุมชน ประเทศ และเสนอแนวทางแก้ไข

๓. ระบุปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการกำหนด อุปสงค์และอุปทาน



Ø ความหมายและกฎอุปสงค์ อุปทาน

Ø ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการกำหนดอุปสงค์และอุปทาน

๔. อภิปรายผลของการมีกฎหมายเกี่ยวกับทรัพย์สินทางปัญญา



Ø ความหมายและความสำคัญของทรัพย์สินทางปัญญา

Ø กฎหมายที่เกี่ยวกับการคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญาพอสังเขป

Ø ตัวอย่างการละเมิดแห่งทรัพย์สินทางปัญญาแต่ละประเภท



ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๒

๑. อภิปรายระบบเศรษฐกิจแบบต่างๆ

Ø ระบบเศรษฐกิจแบบต่างๆ

๒. ยกตัวอย่างที่สะท้อนให้เห็น
การพึ่งพาอาศัยกัน และการแข่งขันกันทางเศรษฐกิจในภูมิภาคเอเชีย

Ø หลักการและผลกระทบการพึ่งพาอาศัยกัน และการแข่งขันกันทางเศรษฐกิจในภูมิภาคเอเชีย

๓. วิเคราะห์การกระจายของทรัพยากร ในโลกที่ส่งผลต่อความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจระหว่างประเทศ

Ø การกระจายของทรัพยากรในโลกที่ส่งผลต่อความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจระหว่างประเทศ เช่น น้ำมัน ป่าไม้ ทองคำ ถ่านหิน แร่ เป็นต้น

๔. วิเคราะห์การแข่งขันทางการค้า ในประเทศและต่างประเทศส่งผลต่อ คุณภาพสินค้า ปริมาณการผลิต และ ราคาสินค้า

Ø การแข่งขันทางการค้าในประเทศและต่างประเทศ

ม.๓

๑. อธิบายบทบาทหน้าที่ของรัฐบาลในระบบเศรษฐกิจ

Ø บทบาทหน้าที่ของรัฐบาลในการพัฒนาประเทศในด้านต่าง ๆ

Ø บทบาทและกิจกรรมทางเศรษฐกิจของรัฐบาล เช่นการผลิตสินค้าและบริการสาธารณะที่เอกชนไม่ดำเนินการ เช่นไฟฟ้า ถนน โรงเรียน

² บทบาทการเก็บภาษีเพื่อพัฒนาประเทศ ของรัฐในระดับต่าง ๆ

² บทบาทการแทรกแซงราคาและ การควบคุมราคาเพื่อการแจกจ่ายและการจัดสรรในทางเศรษฐกิจ

Ø บทบาทอื่นของรัฐบาลในระบบเศรษฐกิจในสังคมไทย



















ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

๒. แสดงความคิดเห็นต่อนโยบาย และกิจกรรมทาง เศรษฐกิจของรัฐบาลที่มีต่อบุคคล กลุ่มคน และประเทศชาติ

Ø นโยบาย และกิจกรรมทางเศรษฐกิจของรัฐบาล

๓. อภิปรายบทบาทความสำคัญของ การรวมกลุ่มทางเศรษฐกิจระหว่างประเทศ

Ø บทบาทความสำคัญของการรวมกลุ่มทางเศรษฐกิจระหว่างประเทศ

Ø ลักษณะของการรวมกลุ่มทางเศรษฐกิจ

Ø กลุ่มทางเศรษฐกิจในภูมิภาคต่างๆ

๔. อภิปรายผลกระทบที่เกิดจากภาวะ เงินเฟ้อ เงินฝืด

Ø ผลกระทบที่เกิดจากภาวะเงินเฟ้อ เงินฝืด ความหมายสาเหตุและแนวทางแก้ไขภาวะเงินเฟ้อ เงินฝืด

๕. วิเคราะห์ผลเสียจากการว่างงาน และแนวทางแก้ปัญหา



Ø สภาพและสาเหตุปัญหาการว่างงาน

Ø ผลกระทบจากปัญหาการว่างงาน

Ø แนวทางการแก้ไขปัญหาการว่างงาน

๖. วิเคราะห์สาเหตุและวิธีการกีดกันทางการค้าในการค้าระหว่างประเทศ

Ø การค้าและการลงทุนระหว่างประเทศ

Ø สาเหตุและวิธีการกีดกันทางการค้าในการค้าระหว่างประเทศ

ม.๔-๖

๑. อธิบายบทบาทของรัฐบาลด้านนโยบายการเงิน การคลังในการพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศ

Ø บทบาทของนโยบายการเงินและการคลังของรัฐบาลในด้าน

² การรักษาเสถียรภาพทางเศรษฐกิจ

² การสร้างการเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจ

² การรักษาดุลการค้าระหว่างประเทศ

² การแทรกแซงราคาและการควบคุม ราคา







ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

Ø รายรับและรายจ่ายของรัฐที่มีผลต่องบประมาณ หนี้สาธารณะ การพัฒนาทางเศรษฐกิจและคุณภาพชีวิตของประชาชน

² นโยบายการเก็บภาษีประเภทต่าง ๆ

และการใช้จ่ายของรัฐ

² แนวทางการแก้ปัญหาการว่างงาน

Ø ความหมาย สาเหตุ และผลกระทบที่เกิดจากภาวะทางเศรษฐกิจ เช่น เงินเฟ้อ เงินฝืด

Ø ตัวชี้วัดความเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจ เช่น GDP , GNP รายได้เฉลี่ยต่อบุคคล

Ø แนวทางการแก้ปัญหาของนโยบายการเงิน

การคลัง

๒. วิเคราะห์ผลกระทบของการเปิดเสรีทางเศรษฐกิจในยุคโลกาภิวัตน์ที่มีผลต่อสังคมไทย

Ø วิวัฒนาการของการเปิดเสรีทางเศรษฐกิจในยุคโลกาภิวัตน์ของไทย

Ø ปัจจัยทางเศรษฐกิจที่มีผลต่อการเปิดเสรีทางเศรษฐกิจของประเทศ

Ø ผลกระทบของการเปิดเสรีทางเศรษฐกิจของประเทศที่มีต่อภาคการเกษตร ภาคอุตสาหกรรม ภาคการค้าและบริการ

Ø การค้าและการลงทุนระหว่างประเทศ

Ø บทบาทขององค์กรระหว่างประเทศในเวทีการเงินโลกที่มีผลกับประเทศไทย

๓. วิเคราะห์ผลดี ผลเสียของความร่วมมือทางเศรษฐกิจระหว่างประเทศในรูปแบบต่าง ๆ

Ø แนวคิดพื้นฐานที่เกี่ยวข้องกับการค้าระหว่างประเทศ

















ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

Ø บทบาทขององค์การความร่วมมือทางเศรษฐกิจที่สำคัญในภูมิภาคต่าง ๆ ของโลก เช่น WTO , NAFTA , EU , IMF , ADB , OPEC , FTA , APECในระดับต่าง ๆ เขตสี่เหลี่ยมเศรษฐกิจ

Ø ปัจจัยต่าง ๆ ที่นำไปสู่การพึ่งพา การแข่งขันการขัดแย้ง และการประสานประโยชน์ทางเศรษฐกิจ

Ø ตัวอย่างเหตุการณ์ที่นำไปสู่การพึงพาทางเศรษฐกิจ

Ø ผลกระทบจากการดำเนินกิจกรรมทางเศรษฐกิจระหว่างประเทศ

Ø ปัจจัยต่าง ๆ ที่นำไปสู่การพึ่งพาการแข่งขัน การขัดแย้ง และการประสารประโยชน์ทางเศรษฐกิจวิธีการกีดกันทางการค้าในการค้าระหว่างประเทศ



สาระที่ ๔ ประวัติศาสตร์

มาตรฐาน ส ๔.๑ เข้าใจความหมาย ความสำคัญของเวลา และยุคสมัยทางประวัติศาสตร์ สามารถใช้วิธีการทางประวัติศาสตร์มาวิเคราะห์เหตุการณ์ต่าง ๆ อย่างเป็นระบบ

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๑

๑. วิเคราะห์ความสำคัญของเวลาในการศึกษาประวัติศาสตร์

w ตัวอย่างการใช้เวลา ช่วงเวลาและยุคสมัย
ที่ปรากฏในเอกสารประวัติศาสตร์ไทย

w ความสำคัญของเวลา และช่วงเวลาสำหรับการศึกษาประวัติศาสตร์

w ความสัมพันธ์และความสำคัญของอดีตที่มีต่อปัจจุบันและอนาคต

๒. เทียบศักราชตามระบบต่างๆที่ใช้ศึกษาประวัติศาสตร์

w ที่มาของศักราชที่ปรากฏในเอกสารประวัติศาสตร์ไทย ได้แก่ จ.ศ. / ม.ศ. /ร.ศ./ พ.ศ. / ค.ศ. และ ฮ.ศ.

w วิธีการเทียบศักราชต่างๆ และตัวอย่าง
การเทียบ

w ตัวอย่างการใช้ศักราชต่าง ๆ ที่ปรากฏในเอกสารประวัติศาสตร์ไทย

๓. นำวิธีการทางประวัติศาสตร์มาใช้ศึกษาเหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์

w ความหมายและความสำคัญของประวัติศาสตร์ และวิธีการทางประวัติศาสตร์ที่มีความ สัมพันธ์เชื่อมโยงกัน

w ตัวอย่างหลักฐานในการศึกษาประวัติศาสตร์ไทยสมัยสุโขทัย ทั้งหลักฐานชั้นต้น และหลักฐานชั้นรอง ( เชื่อมโยงกับ มฐ.

ส ๔.๓) เช่น ข้อความ ในศิลาจารึก

สมัยสุโขทัย เป็นต้น

w นำวิธีการทางประวัติศาสตร์ไปใช้ศึกษาเรื่องราวของประวัติศาสตร์ไทยที่มีอยู่ในท้องถิ่นตนเองในสมัยใดก็ได้ (สมัยก่อนประวัติศาสตร์ สมัยก่อนสุโขทัย
สมัยสุโขทัย สมัยอยุธยา สมัยธนบุรี
สมัยรัตนโกสินทร์ ) และเหตุการณ์สำคัญในสมัยสุโขทัย

ม.๒

๑. ประเมินความน่าเชื่อถือของหลักฐาน ทางประวัติศาสตร์ในลักษณะต่าง ๆ

w วิธีการประเมินความน่าเชื่อถือของหลักฐานทางประวัติศาสตร์ในลักษณะ ต่าง ๆ อย่างง่าย ๆ เช่น การศึกษาภูมิหลังของผู้ทำ หรือผู้เกี่ยวข้อง สาเหตุ
ช่วงระยะเวลา รูปลักษณ์ของหลักฐานทางประวัติศาสตร์ เป็นต้น

w ตัวอย่างการประเมินความน่าเชื่อถือของหลักฐานทางประวัติศาสตร์ไทยที่อยู่ ในท้องถิ่นของตนเอง หรือหลักฐาน
สมัยอยุธยา ( เชื่อมโยงกับ มฐ. ส ๔.๓ )

๒. วิเคราะห์ความแตกต่างระหว่างความจริงกับข้อเท็จจริงของเหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์

w ตัวอย่างการวิเคราะห์ข้อมูลจากเอกสาร ต่าง ๆ ในสมัยอยุธยา และธนบุรี ( เชื่อมโยงกับ มฐ. ส ๔.๓ ) เช่น ข้อความบางตอน ในพระราชพงศาวดารอยุธยา / จดหมายเหตุชาวต่างชาติ

w ตัวอย่างการตีความข้อมูลจากหลักฐานที่แสดงเหตุการณ์สำคัญในสมัยอยุธยาและธนบุรี

w การแยกแยะระหว่างข้อมูลกับความคิดเห็น รวมทั้งความจริงกับข้อเท็จจริงจากหลักฐานทางประวัติศาสตร์

w ความสำคัญของการวิเคราะห์ข้อมูล และการตีความทางประวัติศาสตร์

๓. เห็นความสำคัญของการตีความหลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่น่าเชื่อถือ

ม.๓

๑. วิเคราะห์เรื่องราวเหตุการณ์สำคัญทางประวัติศาสตร์ได้อย่างมีเหตุผลตามวิธีการทางประวัติศาสตร์

w ขั้นตอนของวิธีการทางประวัติศาสตร์สำหรับการศึกษาเหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์ที่เกิดขึ้นในท้องถิ่นตนเอง

w วิเคราะห์เหตุการณ์สำคัญในสมัยรัตนโกสินทร์ โดยใช้วิธีการทางประวัติศาสตร์

w นำวิธีการทางประวัติศาสตร์มาใช้ในการศึกษาเรื่องราวที่เกี่ยวข้องกับตนเอง ครอบครัว และท้องถิ่นของตน

๒. ใช้วิธีการทางประวัติศาสตร์ในการศึกษาเรื่องราวต่าง ๆ ที่ตนสนใจ

ม.๔ –ม. ๖

๑. ตระหนักถึงความสำคัญของเวลาและ ยุคสมัยทางประวัติศาสตร์ที่แสดงถึงการเปลี่ยนแปลงของมนุษยชาติ

w เวลาและยุคสมัยทางประวัติศาสตร์ที่ปรากฏในหลักฐานทางประวัติศาสตร์ไทยและประวัติศาสตร์สากล

w ตัวอย่างเวลาและยุคสมัยทางประวัติศาสตร์ของสังคมมนุษย์ที่มีปรากฏในหลักฐานทางประวัติศาสตร์ (เชื่อมโยงกับ มฐ. ส ๔.๓)

w ความสำคัญของเวลาและยุคสมัยทางประวัติศาสตร์

๒. สร้างองค์ความรู้ใหม่ทางประวัติศาสตร์โดยใช้วิธีการทางประวัติศาสตร์อย่างเป็นระบบ

w ขั้นตอนของวิธีการทางประวัติศาสตร์ โดยนำเสนอตัวอย่างทีละขั้นตอนอย่างชัดเจน

w คุณค่าและประโยชน์ของวิธีการทางประวัติศาสตร์ที่มีต่อการศึกษาทางประวัติศาสตร์

w ผลการศึกษาหรือโครงงานทางประวัติศาสตร์

สาระที่ ๔ ประวัติศาสตร์

มาตรฐาน ส ๔.๒ เข้าใจพัฒนาการของมนุษยชาติจากอดีตจนถึงปัจจุบัน ในด้านความสัมพันธ์และ การเปลี่ยนแปลงของเหตุการณ์อย่างต่อเนื่อง ตระหนักถึงความสำคัญและสามารถ วิเคราะห์ผลกระทบที่เกิดขึ้น

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๑

๑. อธิบายพัฒนาการทางสังคม เศรษฐกิจและการเมืองของประเทศต่าง ๆ ในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

w ที่ตั้งและสภาพทางภูมิศาสตร์ของประเทศต่าง ๆ ในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ที่มีผลต่อพัฒนาการทางด้านต่างๆ

w พัฒนาการทางสังคม เศรษฐกิจ และการเมืองของประเทศต่าง ๆ ในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

๒. ระบุความสำคัญของแหล่งอารยธรรมในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

w ที่ตั้งและความสำคัญของแหล่งอารยธรรมในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เช่นแหล่งมรดกโลกในประเทศต่าง ๆของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

w อิทธิพลของอารยธรรมโบราณในดินแดนไทยที่มีต่อพัฒนาการของสังคมไทยในปัจจุบัน

ม.๒

๑. อธิบายพัฒนาการทางสังคม เศรษฐกิจ และการเมืองของภูมิภาคเอเชีย

๒. ระบุความสำคัญของแหล่งอารยธรรม

w ที่ตั้งและสภาพทางภูมิศาสตร์ของภูมิภาคต่างๆในทวีปเอเชีย (ยกเว้นเอเชียตะวันออกเฉียงใต้) ที่มีผลต่อพัฒนาการโดยสังเขป

w พัฒนาการทางสังคม เศรษฐกิจ และการเมืองของภูมิภาคเอเชีย (ยกเว้นเอเชียตะวันออกเฉียงใต้)

w ที่ตั้งและความสำคัญของแหล่งอารยธรรมโบราณในภูมิภาคเอเชีย เช่น แหล่งมรดกโลกในประเทศต่างๆ ในภูมิภาคเอเชีย

w อิทธิพลของอารยธรรมโบราณที่มีต่อภูมิภาคเอเชียในปัจจุบัน







ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๓

๑. อธิบายพัฒนาการทางสังคม เศรษฐกิจ และการเมืองของภูมิภาคต่างๆ ในโลกโดยสังเขป

w ที่ตั้งและสภาพทางภูมิศาสตร์ของภูมิภาคต่างๆของโลก (ยกเว้นเอเชีย) ที่มีผลต่อพัฒนาการโดยสังเขป

w พัฒนาการทางสังคม เศรษฐกิจ และการเมืองของภูมิภาคต่างๆของโลก (ยกเว้นเอเชีย)โดยสังเขป

w อิทธิพลของอารยธรรมตะวันตกที่มีผลต่อพัฒนาการและการเปลี่ยนแปลงของสังคมโลก

w ความร่วมมือและความขัดแย้งในคริสต์ศตวรรษที่ ๒๐ เช่น สงครามโลกครั้งที่ ๑ ครั้งที่ ๒ สงครามเย็น องค์การความร่วมมือระหว่างประเทศ

๒. วิเคราะห์ผลของการเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่ความร่วมมือ และความขัดแย้ง ในคริสต์ศตวรรษที่ ๒๐ ตลอดจนความพยายามในการขจัดปัญหาความขัดแย้ง



ม.๔-ม.๖

๑.วิเคราะห์อิทธิพลของอารยธรรรมโบราณ และการติดต่อระหว่างโลกตะวันออกกับโลกตะวันตกที่มีผลต่อพัฒนาการและการเปลี่ยนแปลงของโลก

w อารยธรรมของโลกยุคโบราณ ได้แก่ อารยธรรมลุ่มแม่น้ำไทกรีส-ยูเฟรตีส ไนล์ ฮวงโห สินธุ และอารยธรรมกรีก-โรมัน

w การติดต่อระหว่างโลกตะวันออกกับโลกตะวันตก และอิทธิพลทางวัฒนธรรมที่มีต่อกันและกัน

w เหตุการณ์สำคัญต่างๆที่ส่งผลต่อการเปลี่ยนแปลงของโลกในปัจจุบัน เช่นระบอบฟิวดัส การฟื้นฟู ศิลปวิทยาการสงครามครูเสด การสำรวจทางทะเล การปฏิรูปศาสนา การปฏิวัติทาง

๒. วิเคราะห์เหตุการณ์สำคัญต่างๆที่ส่งผลต่อการเปลี่ยนแปลงทางสังคม เศรษฐกิจและการเมือง เข้าสู่โลกสมัยปัจจุบัน















ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

๓. วิเคราะห์ผลกระทบของการขยายอิทธิพลของประเทศในยุโรปไปยังทวีปอเมริกา แอฟริกาและเอเชีย

วิทยาศาสตร์ การปฏิวัติอุตสาหกรรม
จักรวรรดินิยม ลัทธิชาตินิยม เป็นต้น

w ความร่วมมือ และความขัดแย้งของมนุษยชาติในโลก

w สถานการณ์สำคัญของโลกในคริสต์ศตวรรษที่ ๒๑ เช่น

- เหตุการณ์ ๑๑ กันยายน ๒๐๐๑ (Nine Eleven )

- การขาดแคลนทรัพยากร

- การก่อการร้าย

- ความขัดแย้งทางศาสนา ฯลฯ

๔. วิเคราะห์สถานการณ์ของโลกในคริสต์ศตวรรษที่ ๒๑












สาระที่ ๔ ประวัติศาสตร์

มาตรฐาน ส ๔.๓ เข้าใจความเป็นมาของชาติไทย วัฒนธรรม ภูมิปัญญาไทย มีความรัก ความภูมิใจและธำรงความเป็นไทย

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง



ม.๑

๑. อธิบายเรื่องราวทางประวัติศาสตร์สมัยก่อนสุโขทัยในดินแดนไทยโดยสังเขป



w สมัยก่อนประวัติศาสตร์ในดินแดนไทย โดยสังเขป

w รัฐโบราณในดินแดนไทย เช่น ศรีวิชัยตามพรลิงค์ ทวารวดี เป็นต้น

w รัฐไทย ในดินแดนไทย เช่น ล้านนา นครศรีธรรมราช สุพรรณภูมิ เป็นต้น

w การสถาปนาอาณาจักรสุโขทัย และ ปัจจัยที่เกี่ยวข้อง (ปัจจัยภายในและ ปัจจัยภายนอก )

w พัฒนาการของอาณาจักรสุโขทัย ในด้านการเมืองการปกครอง เศรษฐกิจ สังคม และความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ

w วัฒนธรรมสมัยสุโขทัย เช่น ภาษาไทย วรรณกรรม ประเพณีสำคัญ ศิลปกรรมไทย

w ภูมิปัญญาไทยในสมัยสุโขทัย เช่น
การชลประทาน เครื่องสังคมโลก

w ความเสื่อมของอาณาจักรสุโขทัย

๒. วิเคราะห์พัฒนาการของอาณาจักรสุโขทัยในด้านต่าง ๆ

๓. วิเคราะห์อิทธิพลของวัฒนธรรม และภูมิปัญญาไทยสมัยสุโขทัยและสังคมไทยในปัจจุบัน





ม.๒

๑. วิเคราะห์พัฒนาการของอาณาจักรอยุธยา และธนบุรีในด้านต่างๆ

w การสถาปนาอาณาจักรอยุธยา

w ปัจจัยที่ส่งผลต่อความเจริญรุ่งเรืองของอาณาจักรอยุธยา

w พัฒนาการของอาณาจักรอยุธยาในด้านการเมืองการปกครอง สังคม เศรษฐกิจ และความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ

w การเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่ ๑ และ การกู้เอกราช

w ภูมิปัญญาและวัฒนธรรมไทยสมัยอยุธยา เช่น การควบคุมกำลังคน และศิลปวัฒนธรรม

w การเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่ ๒ การกู้ เอกราช และการสถาปนาอาณาจักรธนบุรี

w ภูมิปัญญาและวัฒนธรรมไทยสมัยธนบุรี

w วีรกรรมของบรรพบุรุษไทย ผลงาน ของบุคคลสำคัญของไทยและต่างชาติ ที่มีส่วนสร้างสรรค์ชาติไทย



๒. วิเคราะห์ปัจจัยที่ส่งผลต่อความมั่นคงและความเจริญรุ่งเรืองของอาณาจักรอยุธยา

๓. ระบุภูมิปัญญาและวัฒนธรรมไทยสมัยอยุธยาและธนบุรี และอิทธิพลของภูมิปัญญาดังกล่าว ต่อการพัฒนาชาติไทยในยุคต่อมา



ม.๓

๑. วิเคราะห์พัฒนาการของไทย สมัยรัตนโกสินทร์ในด้านต่างๆ

w การสถาปนากรุงเทพมหานครเป็น ราชธานีของไทย

w ปัจจัยที่ส่งผลต่อความมั่นคงและ
ความเจริญรุ่งเรืองของไทยในสมัยรัตนโกสินทร์

w บทบาทของพระมหากษัตริย์ไทยในราชวงศ์จักรีในการสร้างสรรค์ความเจริญและความมั่นคงของชาติ

w พัฒนาการของไทยในสมัยรัตนโกสินทร์ทางด้านการเมือง การปกครอง สังคม เศรษฐกิจ และความสัมพันธ์ระหว่างประเทศตามช่วงสมัยต่างๆ

w เหตุการณ์สำคัญสมัยรัตนโกสินทร์ที่มี
ผลต่อการพัฒนาชาติไทย เช่น การทำสนธิสัญญาเบาว์ริงในสมัยรัชกาลที่ ๔ การปฏิรูปประเทศในสมัยรัชกาลที่ ๕ การเข้าร่วมสงครามโลกครั้งที่ ๑ และครั้งที่ ๒ โดยวิเคราะห์สาเหตุปัจจัย และผลของเหตุการณ์ต่าง ๆ

w ภูมิปัญญาและวัฒนธรรมไทยในสมัยรัตนโกสินทร์

w บทบาทของไทยตั้งแต่เปลี่ยนแปลง
การปกครองจนถึงปัจจุบันในสังคมโลก

๒. วิเคราะห์ปัจจัยที่ส่งผลต่อความมั่นคงและความเจริญรุ่งเรืองของไทยในสมัยรัตนโกสินทร์

๓.วิเคราะห์ภูมิปัญญาและวัฒนธรรมไทยสมัยรัตนโกสินทร์ และอิทธิพลต่อการพัฒนาชาติไทย

๔.วิเคราะห์บทบาทของไทยในสมัยประชาธิปไตย

ม.๔ – ม.๖

๑.วิเคราะห์ประเด็นสำคัญของประวัติศาสตร์ไทย

w ประเด็นสำคัญของประวัติศาสตร์ไทย เช่น แนวคิดเกี่ยวกับความเป็นมาของชาติไทย อาณาจักรโบราณในดินแดนไทย และอิทธิพลที่มีต่อสังคมไทย ปัจจัยที่มีผลต่อการสถาปนาอาณาจักรไทยในช่วงเวลาต่างๆ สาเหตุและ
ผลของการปฏิรูป ฯลฯ

w บทบาทของสถาบันพระมหากษัตริย์ในการพัฒนาชาติไทยในด้านต่างๆ เช่น การป้องกันและรักษาเอกราชของชาติ การสร้างสรรค์วัฒนธรรมไทย

w อิทธิพลของวัฒนธรรมตะวันตก และตะวันออกที่มีต่อสังคมไทย

w ผลงานของบุคคลสำคัญทั้งชาวไทยและต่างประเทศ ที่มีส่วนสร้างสรรค์ วัฒนธรรมไทย และประวัติศาสตร์ไทย

w ปัจจัยที่ส่งเสริมความสร้างสรรค์ภูมิปัญญาไทย และวัฒนธรรมไทย ซึ่งมีผลต่อสังคมไทยในยุคปัจจุบัน

๒. วิเคราะห์ความสำคัญของสถาบันพระมหากษัตริย์ต่อชาติไทย

๓. วิเคราะห์ปัจจัยที่ส่งเสริมความสร้างสรรค์ภูมิปัญญาไทย และวัฒนธรรมไทย ซึ่งมีผลต่อสังคมไทยในยุคปัจจุบัน

๔. วิเคราะห์ผลงานของบุคคลสำคัญทั้งชาวไทยและต่างประเทศ ที่มีส่วนสร้างสรรค์วัฒนธรรมไทย และประวัติศาสตร์ไทย



๕. วางแผนกำหนดแนวทางและการมีส่วนร่วมการอนุรักษ์ภูมิปัญญาไทยและวัฒนธรรมไทย

w สภาพแวดล้อมที่มีผลต่อการสร้างสรรค์ภูมิปัญญาและวัฒนธรรมไทย

w วิถีชีวิตของคนไทยในสมัยต่างๆ

w การสืบทอดและเปลี่ยนแปลงของวัฒนธรรมไทย

w แนวทางการอนุรักษ์ภูมิปัญญาและวัฒนธรรมไทยและการมีส่วนร่วมในการอนุรักษ์

w วิธีการมีส่วนร่วมอนุรักษ์ภูมิปัญญาและวัฒนธรรมไทย





























สาระที่ ๕ ภูมิศาสตร์

มาตรฐาน ส ๕.๑ เข้าใจลักษณะของโลกทางกายภาพ และความสัมพันธ์ของสรรพสิ่งซึ่งมีผลต่อกันและกัน ในระบบของธรรมชาติ ใช้แผนที่และเครื่องมือทางภูมิศาสตร์ในการค้นหา วิเคราะห์ สรุป และใช้ข้อมูลภูมิสารสนเทศอย่างมีประสิทธิภาพ

ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๑

๑. เลือกใช้เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ (ลูกโลก แผนที่ กราฟ แผนภูมิ) ในการสืบค้นข้อมูล เพื่อวิเคราะห์ลักษณะทางกายภาพและสังคมของประเทศไทยและทวีปเอเชีย ออสเตรเลียและ

โอเชียเนีย

w เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ (ลูกโลก แผนที่ กราฟ แผนภูมิ ฯลฯ) ที่แสดงลักษณะทางกายภาพ และสังคมของประเทศไทยและทวีปเอเชีย ออสเตรเลีย และ โอเชียเนีย

๒. อธิบายเส้นแบ่งเวลา และเปรียบเทียบวัน เวลาของประเทศไทยกับทวีปต่าง ๆ

w เส้นแบ่งเวลาของประเทศไทยกับทวีปต่าง ๆ

w ความแตกต่างของเวลา มาตรฐานกับเวลาท้องถิ่น

๓. วิเคราะห์เชื่อมโยงสาเหตุและแนวทางป้องกันภัยธรรมชาติและการระวังภัยที่เกิดขึ้นในประเทศไทยและทวีปเอเชีย ออสเตรเลีย และโอเชียเนีย

w ภัยธรรมชาติและการระวังภัยที่เกิดขึ้นในประเทศไทยและทวีปเอเชีย ออสเตรเลีย โอเชียเนีย

ม.๒

๑. ใช้เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ในการรวบรวม วิเคราะห์ และนำเสนอข้อมูลเกี่ยวกับลักษณะทางกายภาพและสังคมของทวีปยุโรป และแอฟริกา

w เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ที่แสดงลักษณะทางกายภาพและสังคมของทวีปยุโรป และแอฟริกา

๒. วิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างลักษณะทางกายภาพและสังคมของทวีปยุโรปและแอฟริกา

w ลักษณะทางกายภาพและสังคมของทวีปยุโรปและแอฟริกา



ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๓

๑. ใช้เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ในการรวบรวม วิเคราะห์ และนำเสนอข้อมูลเกี่ยวกับลักษณะทางกายภาพและสังคมของทวีปอเมริกาเหนือ และอเมริกาใต้



¨ เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ที่แสดงลักษณะทางกายภาพและสังคมของทวีป อเมริกาเหนือ และอเมริกาใต้



๒.วิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างลักษณะทางกายภาพและสังคมของทวีปอเมริกาเหนือ และอเมริกาใต้

w ลักษณะทางกายภาพและสังคมของทวีป อเมริกาเหนือ และอเมริกาใต้

ม.๔ – ม.๖

๑. ใช้เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ในการรวบรวม วิเคราะห์ และนำเสนอข้อมูลภูมิสารสนเทศอย่างมีประสิทธิภาพ

w เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ ให้ข้อมูลและข่าวสารภูมิลักษณ์ ภูมิอากาศและภูมิสังคมของไทยและภูมิภาคต่างๆทั่วโลก

๒. วิเคราะห์อิทธิพลของสภาพภูมิศาสตร์ ซึ่งทำให้เกิดปัญหาทางกายภาพหรือภัยพิบัติทางธรรมชาติในประเทศไทยและภูมิภาคต่าง ๆ ของโลก

w ปัญหาทางกายภาพหรือภัยพิบัติทางธรรมชาติในประเทศไทยและภูมิภาคต่าง ๆ ของโลก

w การเปลี่ยนแปลงลักษณะทางกายภาพ ในส่วนต่าง ๆ ของ โลก

w การเกิดภูมิสังคมใหม่ของโลก

๓. วิเคราะห์การเปลี่ยนแปลงของพื้นที่
ซึ่งได้รับอิทธิพลจากปัจจัยทางภูมิศาสตร์ในประเทศไทยและทวีปต่างๆ

w การเปลี่ยนแปลงของพื้นที่ซึ่งได้รับอิทธิพลจากปัจจัยทางภูมิศาสตร์ ในประเทศไทยและทวีปต่างๆ เช่น การเคลื่อนตัวของแผ่นเปลือกโลก

๔. ประเมินการเปลี่ยนแปลงธรรมชาติในโลกว่าเป็นผลมาจากการกระทำของมนุษย์และหรือธรรมชาติ

w การเปลี่ยนแปลงธรรมชาติในโลก เช่น ภาวะโลกร้อน ความแห้งแล้ง สภาพอากาศแปรปรวน







สาระที่ ๕ ภูมิศาสตร์

มาตรฐาน ส ๕.๒ เข้าใจปฏิสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับสภาพแวดล้อมทางกายภาพที่ก่อให้เกิด

การสร้างสรรค์วัฒนธรรม มีจิตสำนึกและมีส่วนร่วมในการอนุรักษ์ทรัพยากร

และสิ่งแวดล้อม เพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน



ชั้น

ตัวชี้วัด

สาระการเรียนรู้แกนกลาง

ม.๑

๑. วิเคราะห์ผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงทางธรรมชาติของทวีปเอเชีย ออสเตรเลีย และโอเชียเนีย

w การเปลี่ยนแปลงประชากร เศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรมในทวีปเอเชีย ออสเตรเลีย และโอเชียเนีย

w การก่อเกิดสิ่งแวดล้อมใหม่ทางสังคม

w แนวทางการใช้ทรัพยากรของคนในชุมชนให้ใช้ได้นานขึ้น โดยมีจิตสำนึกรู้คุณค่าของทรัพยากร

w แผนอนุรักษ์ทรัพยากรในทวีปเอเชีย

๒. วิเคราะห์ความร่วมมือของประเทศต่าง ๆที่มีผลต่อสิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติของทวีปเอเชีย ออสเตรเลีย และโอเชียเนีย

w ความร่วมมือระหว่างประเทศในทวีปเอเชีย ออสเตรเลีย โอเชียเนีย ที่มีผลต่อสิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติ

๓. สำรวจ และอธิบายทำเลที่ตั้งกิจกรรมทางเศรษฐกิจและสังคมในทวีปเอเชีย ออสเตรเลีย และโอเชียเนีย โดยใช้แหล่งข้อมูลที่หลากหลาย

w ทำเลที่ตั้งกิจกรรมทางเศรษฐกิจและสังคมในทวีปเอเชีย ออสเตรเลีย และโอเชียเนีย เช่น ศูนย์กลางการคมนาคม

๔. วิเคราะห์ปัจจัยทางกายภาพและสังคมที่มีผลต่อการเลื่อนไหลของความคิด เทคโนโลยี สินค้า และประชากรในทวีปเอเชีย ออสเตรเลีย และโอเชียเนีย

w ปัจจัยทางกายภาพและสังคมที่มีผลต่อ การเลื่อนไหลของความคิด เทคโนโลยี สินค้า และประชากรในทวีปเอเชีย ออสเตรเลีย และโอเชียเนีย

ม.๒

๑. วิเคราะห์การก่อเกิดสิ่งแวดล้อมใหม่ทางสังคม อันเป็นผลจากการเปลี่ยนแปลงทางธรรมชาติและทางสังคมของทวีปยุโรป และแอฟริกา

w การเปลี่ยนแปลงประชากร เศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรมของทวีปยุโรป และแอฟริกา

๒. ระบุแนวทางการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ในทวีปยุโรป และแอฟริกา

w การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมในทวีปยุโรป และแอฟริกา



๓. สำรวจ อภิปรายประเด็นปัญหาเกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมที่เกิดขึ้นในทวีปยุโรป และแอฟริกา

w ปัญหาเกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมที่เกิดขึ้นในทวีปยุโรป และแอฟริกา

๔. วิเคราะห์เหตุและผลกระทบที่ประเทศไทยได้รับจากการเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อมในทวีปยุโรป และ แอฟริกา

w ผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อมในทวีปยุโรป และแอฟริกา
ต่อประเทศไทย

ม.๓

๑. วิเคราะห์การก่อเกิดสิ่งแวดล้อมใหม่ทางสังคม อันเป็นผลจากการเปลี่ยนแปลงทางธรรมชาติและ
ทางสังคมของทวีปอเมริกาเหนือและอเมริกาใต้

w การเปลี่ยนแปลงประชากร เศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรมของทวีปอเมริกาเหนือและอเมริกาใต้

๒. ระบุแนวทางการอนุรักษ์ทรัพยากร ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมในทวีปอเมริกาเหนือและอเมริกาใต้

w ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมในทวีป อเมริกาเหนือและอเมริกาใต้

๓. สำรวจ อภิปรายประเด็นปัญหาเกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมที่เกิดขึ้นในทวีปอเมริกาเหนือและอเมริกาใต้

w ปัญหาเกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมที่เกิดขึ้นในทวีปอเมริกาเหนือและอเมริกาใต้

๔. วิเคราะห์เหตุและผลกระทบต่อเนื่องจากการเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อมในทวีปอเมริกาเหนือและอเมริกาใต้ ที่ส่งผลต่อประเทศไทย

w ผลกระทบต่อเนื่องของสิ่งแวดล้อมในทวีปอเมริกาเหนือและอเมริกาใต้ ที่ส่งผลต่อประเทศไทย

ม.๔ –ม.๖

๑.วิเคราะห์สถานการณ์และวิกฤตการณ์

ด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมของประเทศไทยและโลก

w การเปลี่ยนแปลงลักษณะทางกายภาพ ในส่วนต่าง ๆ ของ โลก

w การเกิดภูมิสังคมใหม่ ๆ ในโลก

w วิกฤตการณ์ด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมของประเทศไทยและโลก

๒. ระบุมาตรการป้องกันและแก้ไขปัญหา บทบาทขององค์การและการประสานความร่วมมือทั้งในประเทศและนอกประเทศเกี่ยวกับกฎหมายสิ่งแวดล้อม การจัดการทรัพยากร ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

w มาตรการป้องกันและแก้ไขปัญหา บทบาทขององค์การและการประสานความร่วมมือทั้งในประเทศและนอกประเทศ กฎหมายสิ่งแวดล้อม การจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

๓. ระบุแนวทางการอนุรักษ์ทรัพยากร

ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมในภูมิภาคต่าง ๆ ของโลก

w การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมในภูมิภาคต่าง ๆ ของโลก

๔. อธิบายการใช้ประโยชน์จากสิ่งแวดล้อมในการสร้างสรรค์วัฒนธรรม อันเป็นเอกลักษณ์ของท้องถิ่นทั้งในประเทศไทยและโลก

w การใช้ประโยชน์จากสิ่งแวดล้อมในการสร้างสรรค์วัฒนธรรม อันเป็นเอกลักษณ์ของท้องถิ่นทั้งในประเทศไทยและโลก



๕. มีส่วนร่วมในการแก้ปัญหาและ การดำเนินชีวิตตามแนวทางการอนุรักษ์ทรัพยากรและสิ่งแวดล้อม เพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน



w การแก้ปัญหาและการดำเนินชีวิตตาม แนวทางการอนุรักษ์ทรัพยากรและสิ่งแวดล้อม เพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน

 
   
   
กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม โรงเรียนชุมแสงชนูทิศ ตำบลพิกุล อำเภอชุมแสง